Καθώς η αποδοχή των Emmanuel Macron και Friedrich Mertz βρίσκεται στα τάρταρα, μια ευρωπαϊκή ηγεσία σε αποδρομή οδηγεί σε οικονομική και γεωπολιτική αυτοχειρία ολόκληρη την ήπειρο
Οι Ευρωπαϊκές ηγεσίες απέναντι στην πραγματικότητα της γεωπολιτικής τους συντριβής εν μέσω ΗΠΑ και Ρωσίας έχουν προωθούν ένα σχέδιο κοινού δανεισμού με στόχο να άρουν την οικονομική κυριαρχία των κρατών μελών της Γηραιάς Ηπείρου.
Παρά το γεγονός ότι ο κοινός δανεισμός υπήρξε ταμπού για την Ευρωπαϊκή Ένωση – ακόμη και το γερμανικό Σύνταγμα απαγορεύει άμεσες διασώσεις κρατών, και η Καρλσρούη έβαζε πάντα φρένο στη Angela Merkel – για να διατηρήσει την εξουσία του το «βαθύ κράτος των Βρυξελών επιχειρεί να εμπλέξει τους Ευρωπαϊκούς λαούς σε ένα εγχείρημα το οποίο ισοδυναμεί με οικονομική αυτοκτονία.
Από την μία, θέλουν να εδραιώσουν μια αντιρωσική στάση, την οποία οι ευρωπαϊκοί λαοί δεν ενστερνίζονται, και για να πληρώσουν το λογαριασμό για την Ουκρανία που υπολογίζεται σε πάνω από 1,5 τρισ. ευρώ μεσοπρόθεσμα θα μετατρέψουν την ήπειρο σε μια «αποικία» χρέους.
Και όλα αυτά να εδραιώσουν την εξουσία τους εν όψει μιας μείζονος πολιτικής αλλαγής που προοικονομείται ήδη στη Γαλλία και την Γερμανία.
Καθώς η αποδοχή των Emmanuel Macron και Friedrich Mertz βρίσκεται στα τάρταρα μια ευρωπαϊκή ηγεσία σε αποδρομή οδηγεί σε οικονομική και γεωπολιτική αυτοχειρία ολόκληρη την ήπειρο.
Η γεωπολιτική ήττα
Τα μελιστάλαχτα και παρελκυστικά λόγια του Marco Rubio για τη διατλαντική σχέση μπορεί να ξεγέλασαν ορισμένους Ευρωπαίους στη Σύνοδο Ασφαλείας του Μονάχου, οι οποίοι του επιφύλαξαν όρθιο χειροκρότημα.
Ωστόσο, η απόφασή του να μεταβεί την επόμενη ημέρα στην Ουγγαρία για να στηρίξει τις εκλογικές προοπτικές του πρωθυπουργού Viktor Orbán κατέστησε σαφές αυτό που ήδη προέκυπτε από προσεκτική ανάγνωση της ομιλίας του.
Παρά τις διακηρύξεις περί δεσμών με την Ευρώπης, η κυβέρνηση του Donald Trump τη θεωρεί αδύναμη, και μάλλον είναι έτοιμος να διαμοιράσει τα ιμάτιά της με άλλους σημαντικότερους «παίκτες» όπως είναι η Ρωσία και η Κίνα.
Τη θεωρεί – όπως καταγράφεται και στο κείμενο για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ – ότι διανύει μια περίοδο πολιτισμικής, στρατιωτικής και οικονομικής παρακμής.
Μετά την κρίση της Γροιλανδίας οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν τρόπους ενίσχυσης της οικονομίας τους ώστε να αντιμετωπίσει πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
Αναμένονται οι προτάσεις της Commission ενόψει της επίσημης συνόδου κορυφής της ΕΕ τον Μάρτιο, ωστόσο η υπόσχεση για εντατικοποίηση των προσπαθειών μείωσης της γραφειοκρατίας, ενίσχυσης των επενδύσεων, διεύρυνσης του εμπορίου και εμβάθυνσης της ενιαίας αγοράς μάλλον είναι ενδεικτικές της περιρρέουσας απελπισίας.
Η πρόταση Macron και το κοινό υπουργείο Οικονομικών
Νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, ο πρόεδρος Emmanuel Macron είχε ταχθεί υπέρ του κοινού ευρωπαϊκού δανεισμού για τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε άμυνα και ασφάλεια, κλίμα, τεχνητή νοημοσύνη και κβαντική υπολογιστική — τομείς στους οποίους η Ευρώπη κινδυνεύει να παραγκωνιστεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
«Τώρα είναι η στιγμή να εγκαινιάσουμε κοινή δανειοδοτική ικανότητα για αυτές τις δαπάνες με προσανατολισμό στο μέλλον», δήλωσε.
Ωστόσο, η πρότασή του για «future-focused eurobonds» (εμπροσθοβαρής κοινός δανεισμός) απορρίφθηκε άμεσα από τη Γερμανία, μεταξύ άλλων.
Ο Mario Draghi το υποστήριξε με έμφαση στην έκθεσή του για την ανταγωνιστικότητα της ενιαίας αγοράς, καθώς και σε μεταγενέστερες παρεμβάσεις του.
Υπάρχουν δημόσια αγαθά που έχουν νόημα να χρηματοδοτούνται μόνο σε επίπεδο ΕΕ, είτε επειδή τα εθνικά κράτη δεν διαθέτουν το αναγκαίο μέγεθος, είτε επειδή η εθνική χρηματοδότηση θα ενίσχυε τον κατακερματισμό της ενιαίας αγοράς αντί για την ενοποίησή της.
Αυτό ισχύει ιδίως για την άμυνα.
Εάν η Ευρώπη επιδιώκει στρατηγική αυτονομία, πρέπει να επενδύσει σε δικούς της «στρατηγικούς επιταχυντές» — δορυφορικά συστήματα, μεταφορικές δυνατότητες — που σήμερα παρέχονται αποκλειστικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παράλληλα, η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία παραμένει κατακερματισμένη σε εθνικές γραμμές, οδηγώντας σε υψηλότερο κόστος, χαμηλή διαλειτουργικότητα και περιορισμένες παραγωγικές σειρές.
Ο κοινός δανεισμός της ΕΕ προσφέρει - υποτίθεται - και ένα επιπλέον στρατηγικό όφελος.
Μια βαθιά και ρευστή αγορά χρέους σε ευρώ είναι καθοριστικής σημασίας για τη διοχέτευση των τεράστιων ιδιωτικών αποταμιεύσεων της Ευρώπης σε εγχώριες επενδύσεις — βασικό στόχο των προτάσεων για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων - εξού και οι τελευταίες κινήσεις της ΕKT για την δύνατότητα παροχής ρευστότητα σε ευρώ.
Μια τέτοια αγορά είναι πιο πιθανό να αναπτυχθεί, με βάση τοι σενάριο, εάν στηρίζεται σε ένα ισχυρό «ασφαλές περιουσιακό στοιχείο» της ευρωζώνης, που θα προσφέρει θετική καμπύλη αποδόσεων και θα προσελκύει διεθνή κεφάλαια.
Σε μια συγκυρία όπου οι διεθνείς επενδυτές αναζητούν εναλλακτικές έναντι των περιουσιακών στοιχείων σε δολάριο — λόγω ανησυχιών για τη δημοσιονομική βιωσιμότητα των Ηνωμένων Πολιτειών και το κράτος δικαίου — η ΕΕ έχει πραγματική ευκαιρία να ενισχύσει τον ρόλο του ευρώ ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος. Για τον λόγο αυτό, η European Central Bank, υπό την ηγεσία της Christine Lagarde, έχει ταχθεί ανοιχτά υπέρ της έκδοσης κοινού χρέους, θέση που απηχεί και ο πρόεδρος της Bundesbank, Joachim Nagel.
Αντιρρήσεις και πραγματικότητα
Παρά ταύτα, το ζήτημα παραμένει πολιτικά ευαίσθητο σε ορισμένα κράτη-μέλη, κυρίως στη Γερμανία και στις Κάτω Χώρες.
Εν μέρει αυτό αντανακλά τον φόβο μιας δημοσιονομικής ένωσης, όπου τα κράτη θα αποδέχονται την αμοιβαιότητα του χρέους.
Κατά την κρίση χρέους της ευρωζώνης είχαν προταθεί ευρωομόλογα για την απορρόφηση μέρους των εθνικών χρεών — προτάσεις που ορθώς απορρίφθηκαν, καθώς θα απαιτούσαν ουσιαστική μεταβίβαση δημοσιονομικών αρμοδιοτήτων στην ΕΕ.
Ο Macron προτείνει τη χρηματοδότηση συγκεκριμένων επενδυτικών έργων, στα πρότυπα του Next Generation EU αλλά η πραγματικότητα είναι ότι όπως έλεγε και ο Wolfgang Schäuble δεν μπορεί να υπάρξει κοινός δανεισμούς χωρίς ένα ευρωπαϊκό Υπουργείο Οικονομικών.
Αυτό προωθείται εάν διαβάσει κανείς προσεκτικά της δηλώσεις της επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
O συνασπισμός των προθύμων και η άρση της δημοκρατικής νομιμοποίησης
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Christine Lagarde παίρνοντας διαζύγιο από οποιαδήποτε προσπάθεια δημοκρατικής νομιμοποίησης των αποφάσεων που λαμβάνονται στις Βρυξέλλες, κάλεσε τις κυβερνήσεις της ΕΕ να βασιστούν σε «συνασπισμούς προθύμων» για να προωθήσουν οικονομικές μεταρρυθμίσεις που έχουν καθυστερήσει επί μακρόν, υποστηρίζοντας ότι η Ένωση δεν χρειάζεται να έχουν όλα τα 27 κράτη μέλη σύμφωνη γνώμη για να προχωρήσει.
Σε συνέντευξή της στο Wall Street Journal που δημοσιεύτηκε το Σάββατο 21 Φεβρουαρίου 2026, η Lagarde αναφέρθηκε στην 21-χώρες ζώνη του Ευρώ ως απόδειξη ότι η βαθύτερη ολοκλήρωση μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την πλήρη ομοφωνία όλων των κρατών-μελών της ΕΕ.
«Δεν έχουμε τα 27 μέλη γύρω από το τραπέζι, και όμως λειτουργεί», δήλωσε.
Οι δηλώσεις της Lagarde γίνονται ενώ οι ηγέτες της ΕΕ συζητούν πώς να ολοκληρωθεί η εδώ και χρόνια καθυστερημένη ένωση κεφαλαιαγορών, τώρα μετονομασμένη σε Ενωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων - Savings and Investments Union.
Το project στοχεύει στην εμβάθυνση των διασυνοριακών χρηματοπιστωτικών αγορών και στην κινητοποίηση ιδιωτικών αποταμιεύσεων.
Η απογοήτευση από την αργή πρόοδο οδήγησε αρκετά μεγάλα κράτη-μέλη, όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία, να υποστηρίξουν μια «δύο ταχυτήτων» προσέγγιση, η οποία θα επιτρέψει σε μικρότερες ομάδες χωρών να ενσωματωθούν ταχύτερα.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen δήλωσε ότι η ΕΕ θα μπορούσε να εξετάσει την «ενισχυμένη συνεργασία» αν δεν επιτευχθεί ομοφωνία..
Σε ένδειξη αυξανόμενης ανυπομονησίας, η Lagarde νωρίτερα αυτόν τον μήνα απέστειλε στους ηγέτες της ΕΕ μια πενταμελή λίστα μέτρων «επείγουσας ανάγκης» με τίτλο «Ώρα για δράση», που περιλάμβανε μέτρα για ολοκλήρωση κεφαλαιαγορών, εταιρική εναρμόνιση και συντονισμό της έρευνας.
Η Lagarde δήλωσε στο Wall Street Journal ότι ακόμα και η μερική εφαρμογή αυτών των μέτρων θα ενίσχυε σημαντικά τις δυνατότητες ανάπτυξης της Ευρώπης.
Ο ηθικός κίνδυνος και ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός
Ένα δεύτερο επιχείρημα κατά του κοινού δανεισμού είναι ο «ηθικός κίνδυνος», δηλαδή ότι θα αποθαρρύνει τις κυβερνήσεις από τη μείωση των εθνικών τους χρεών.
Όμως, όπως επισημαίνει ο Gilles Moec, επικεφαλής οικονομολόγος της AXA, τα στοιχεία δεν επιβεβαιώνουν αυτή την ανησυχία.
Η Ιταλία, ο μεγαλύτερος αποδέκτης πόρων του NextGenEU, μείωσε το δημοσιονομικό της έλλειμμα ταχύτερα από τις προβλέψεις τα τελευταία δύο χρόνια.
Την ίδια ώρα, τα πολιτικά ακροατήρια στις δημοσιονομικά πειθαρχημένες χώρες δεν θέλουν ούτε ... να ακούσουν για την σχετική πρροπτική.
Το Σάββατο 21/2 η Χριστανοδημοκρατική Ενωση εβαλε... τον Friedrich Mertz να ... ορκιστεί ότι δεν θα ζητήσει άμεσα νέα χαλάρωση του φρένου χρέους.
Ένα σωστά σχεδιασμένο και επιτηρούμενο πρόγραμμα μπορεί να ενισχύσει την ανάπτυξη και να βελτιώσει τη δυναμική του χρέους συνολικά.
Η αγορά χρέους της ΕΕ είναι ανώριμη
Τα τελευταία χρόνια, χάρη κυρίως στο Ταμείο Ανάκαμψης (NextGenEU) η ΕΕ έχει δημιουργήσει μια μεγάλη και τυποποιημένη αγορά ομολόγων.
Το μέγεθός της αυξήθηκε από 45 δισ. ευρώ το 2019 σε 780 δισ. ευρώ σήμερα, καθιστώντας την Ευρώπη τον πέμπτο μεγαλύτερο εκδότη χρέους σε ευρώ και τον τρίτο μεγαλύτερο εκδότη με αξιολόγηση triple-A παγκοσμίως.
Παράλληλα με τη χρηματοδότηση της μεταπανδημικής ανάκαμψης, η ΕΕ έχει παράσχει 150 δισ. ευρώ σε δάνεια για αμυντικές προμήθειες μέσω του προγράμματος SAFE, καθώς και 90 δισ. ευρώ δάνειο στην Ουκρανία.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος αυτού του χρέους αρχίζει να αποπληρώνεται από το 2028.
Στο πλαίσιο του νέου Multiannual Financial Framework, περίπου το 8% του επόμενου επταετούς προϋπολογισμού — περί τα 168 δισ. ευρώ — προβλέπεται για την εξυπηρέτηση του χρέους.
Η αναχρηματοδότησή του και η δημιουργία επιπλέον δημοσιονομικού χώρου, ώστε η ΕΕ να δανειστεί περισσότερο για να επενδύσει στη μελλοντική της ασφάλεια και ευημερία τίθεται εν αμφιβόλω εν όψει της αυξησης της γενικής οικονομικής αβεβαιότητας και των βίαιων κινήσεων που αναμένονται στις αγορές χρέους
Το σχέδιο αυτό του διευθυντηρίου των Βρυξελλών πρέπει να καταπέσει πολιτικά από τις πατριωτικές δυνάμεις της Ευρώπης προτού οδηγήσει σε πρωτοφανή οικονομική καταστροφή
www.bankingnews.gr
Παρά το γεγονός ότι ο κοινός δανεισμός υπήρξε ταμπού για την Ευρωπαϊκή Ένωση – ακόμη και το γερμανικό Σύνταγμα απαγορεύει άμεσες διασώσεις κρατών, και η Καρλσρούη έβαζε πάντα φρένο στη Angela Merkel – για να διατηρήσει την εξουσία του το «βαθύ κράτος των Βρυξελών επιχειρεί να εμπλέξει τους Ευρωπαϊκούς λαούς σε ένα εγχείρημα το οποίο ισοδυναμεί με οικονομική αυτοκτονία.
Από την μία, θέλουν να εδραιώσουν μια αντιρωσική στάση, την οποία οι ευρωπαϊκοί λαοί δεν ενστερνίζονται, και για να πληρώσουν το λογαριασμό για την Ουκρανία που υπολογίζεται σε πάνω από 1,5 τρισ. ευρώ μεσοπρόθεσμα θα μετατρέψουν την ήπειρο σε μια «αποικία» χρέους.
Και όλα αυτά να εδραιώσουν την εξουσία τους εν όψει μιας μείζονος πολιτικής αλλαγής που προοικονομείται ήδη στη Γαλλία και την Γερμανία.
Καθώς η αποδοχή των Emmanuel Macron και Friedrich Mertz βρίσκεται στα τάρταρα μια ευρωπαϊκή ηγεσία σε αποδρομή οδηγεί σε οικονομική και γεωπολιτική αυτοχειρία ολόκληρη την ήπειρο.
Η γεωπολιτική ήττα
Τα μελιστάλαχτα και παρελκυστικά λόγια του Marco Rubio για τη διατλαντική σχέση μπορεί να ξεγέλασαν ορισμένους Ευρωπαίους στη Σύνοδο Ασφαλείας του Μονάχου, οι οποίοι του επιφύλαξαν όρθιο χειροκρότημα.
Ωστόσο, η απόφασή του να μεταβεί την επόμενη ημέρα στην Ουγγαρία για να στηρίξει τις εκλογικές προοπτικές του πρωθυπουργού Viktor Orbán κατέστησε σαφές αυτό που ήδη προέκυπτε από προσεκτική ανάγνωση της ομιλίας του.
Παρά τις διακηρύξεις περί δεσμών με την Ευρώπης, η κυβέρνηση του Donald Trump τη θεωρεί αδύναμη, και μάλλον είναι έτοιμος να διαμοιράσει τα ιμάτιά της με άλλους σημαντικότερους «παίκτες» όπως είναι η Ρωσία και η Κίνα.
Τη θεωρεί – όπως καταγράφεται και στο κείμενο για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ – ότι διανύει μια περίοδο πολιτισμικής, στρατιωτικής και οικονομικής παρακμής.
Μετά την κρίση της Γροιλανδίας οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν τρόπους ενίσχυσης της οικονομίας τους ώστε να αντιμετωπίσει πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
Αναμένονται οι προτάσεις της Commission ενόψει της επίσημης συνόδου κορυφής της ΕΕ τον Μάρτιο, ωστόσο η υπόσχεση για εντατικοποίηση των προσπαθειών μείωσης της γραφειοκρατίας, ενίσχυσης των επενδύσεων, διεύρυνσης του εμπορίου και εμβάθυνσης της ενιαίας αγοράς μάλλον είναι ενδεικτικές της περιρρέουσας απελπισίας.
Η πρόταση Macron και το κοινό υπουργείο Οικονομικών
Νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, ο πρόεδρος Emmanuel Macron είχε ταχθεί υπέρ του κοινού ευρωπαϊκού δανεισμού για τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε άμυνα και ασφάλεια, κλίμα, τεχνητή νοημοσύνη και κβαντική υπολογιστική — τομείς στους οποίους η Ευρώπη κινδυνεύει να παραγκωνιστεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
«Τώρα είναι η στιγμή να εγκαινιάσουμε κοινή δανειοδοτική ικανότητα για αυτές τις δαπάνες με προσανατολισμό στο μέλλον», δήλωσε.
Ωστόσο, η πρότασή του για «future-focused eurobonds» (εμπροσθοβαρής κοινός δανεισμός) απορρίφθηκε άμεσα από τη Γερμανία, μεταξύ άλλων.
Ο Mario Draghi το υποστήριξε με έμφαση στην έκθεσή του για την ανταγωνιστικότητα της ενιαίας αγοράς, καθώς και σε μεταγενέστερες παρεμβάσεις του.
Υπάρχουν δημόσια αγαθά που έχουν νόημα να χρηματοδοτούνται μόνο σε επίπεδο ΕΕ, είτε επειδή τα εθνικά κράτη δεν διαθέτουν το αναγκαίο μέγεθος, είτε επειδή η εθνική χρηματοδότηση θα ενίσχυε τον κατακερματισμό της ενιαίας αγοράς αντί για την ενοποίησή της.
Αυτό ισχύει ιδίως για την άμυνα.
Εάν η Ευρώπη επιδιώκει στρατηγική αυτονομία, πρέπει να επενδύσει σε δικούς της «στρατηγικούς επιταχυντές» — δορυφορικά συστήματα, μεταφορικές δυνατότητες — που σήμερα παρέχονται αποκλειστικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παράλληλα, η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία παραμένει κατακερματισμένη σε εθνικές γραμμές, οδηγώντας σε υψηλότερο κόστος, χαμηλή διαλειτουργικότητα και περιορισμένες παραγωγικές σειρές.
Ο κοινός δανεισμός της ΕΕ προσφέρει - υποτίθεται - και ένα επιπλέον στρατηγικό όφελος.
Μια βαθιά και ρευστή αγορά χρέους σε ευρώ είναι καθοριστικής σημασίας για τη διοχέτευση των τεράστιων ιδιωτικών αποταμιεύσεων της Ευρώπης σε εγχώριες επενδύσεις — βασικό στόχο των προτάσεων για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων - εξού και οι τελευταίες κινήσεις της ΕKT για την δύνατότητα παροχής ρευστότητα σε ευρώ.
Μια τέτοια αγορά είναι πιο πιθανό να αναπτυχθεί, με βάση τοι σενάριο, εάν στηρίζεται σε ένα ισχυρό «ασφαλές περιουσιακό στοιχείο» της ευρωζώνης, που θα προσφέρει θετική καμπύλη αποδόσεων και θα προσελκύει διεθνή κεφάλαια.
Σε μια συγκυρία όπου οι διεθνείς επενδυτές αναζητούν εναλλακτικές έναντι των περιουσιακών στοιχείων σε δολάριο — λόγω ανησυχιών για τη δημοσιονομική βιωσιμότητα των Ηνωμένων Πολιτειών και το κράτος δικαίου — η ΕΕ έχει πραγματική ευκαιρία να ενισχύσει τον ρόλο του ευρώ ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος. Για τον λόγο αυτό, η European Central Bank, υπό την ηγεσία της Christine Lagarde, έχει ταχθεί ανοιχτά υπέρ της έκδοσης κοινού χρέους, θέση που απηχεί και ο πρόεδρος της Bundesbank, Joachim Nagel.
Αντιρρήσεις και πραγματικότητα
Παρά ταύτα, το ζήτημα παραμένει πολιτικά ευαίσθητο σε ορισμένα κράτη-μέλη, κυρίως στη Γερμανία και στις Κάτω Χώρες.
Εν μέρει αυτό αντανακλά τον φόβο μιας δημοσιονομικής ένωσης, όπου τα κράτη θα αποδέχονται την αμοιβαιότητα του χρέους.
Κατά την κρίση χρέους της ευρωζώνης είχαν προταθεί ευρωομόλογα για την απορρόφηση μέρους των εθνικών χρεών — προτάσεις που ορθώς απορρίφθηκαν, καθώς θα απαιτούσαν ουσιαστική μεταβίβαση δημοσιονομικών αρμοδιοτήτων στην ΕΕ.
Ο Macron προτείνει τη χρηματοδότηση συγκεκριμένων επενδυτικών έργων, στα πρότυπα του Next Generation EU αλλά η πραγματικότητα είναι ότι όπως έλεγε και ο Wolfgang Schäuble δεν μπορεί να υπάρξει κοινός δανεισμούς χωρίς ένα ευρωπαϊκό Υπουργείο Οικονομικών.
Αυτό προωθείται εάν διαβάσει κανείς προσεκτικά της δηλώσεις της επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
O συνασπισμός των προθύμων και η άρση της δημοκρατικής νομιμοποίησης
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Christine Lagarde παίρνοντας διαζύγιο από οποιαδήποτε προσπάθεια δημοκρατικής νομιμοποίησης των αποφάσεων που λαμβάνονται στις Βρυξέλλες, κάλεσε τις κυβερνήσεις της ΕΕ να βασιστούν σε «συνασπισμούς προθύμων» για να προωθήσουν οικονομικές μεταρρυθμίσεις που έχουν καθυστερήσει επί μακρόν, υποστηρίζοντας ότι η Ένωση δεν χρειάζεται να έχουν όλα τα 27 κράτη μέλη σύμφωνη γνώμη για να προχωρήσει.
Σε συνέντευξή της στο Wall Street Journal που δημοσιεύτηκε το Σάββατο 21 Φεβρουαρίου 2026, η Lagarde αναφέρθηκε στην 21-χώρες ζώνη του Ευρώ ως απόδειξη ότι η βαθύτερη ολοκλήρωση μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την πλήρη ομοφωνία όλων των κρατών-μελών της ΕΕ.
«Δεν έχουμε τα 27 μέλη γύρω από το τραπέζι, και όμως λειτουργεί», δήλωσε.
Οι δηλώσεις της Lagarde γίνονται ενώ οι ηγέτες της ΕΕ συζητούν πώς να ολοκληρωθεί η εδώ και χρόνια καθυστερημένη ένωση κεφαλαιαγορών, τώρα μετονομασμένη σε Ενωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων - Savings and Investments Union.
Το project στοχεύει στην εμβάθυνση των διασυνοριακών χρηματοπιστωτικών αγορών και στην κινητοποίηση ιδιωτικών αποταμιεύσεων.
Η απογοήτευση από την αργή πρόοδο οδήγησε αρκετά μεγάλα κράτη-μέλη, όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία, να υποστηρίξουν μια «δύο ταχυτήτων» προσέγγιση, η οποία θα επιτρέψει σε μικρότερες ομάδες χωρών να ενσωματωθούν ταχύτερα.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen δήλωσε ότι η ΕΕ θα μπορούσε να εξετάσει την «ενισχυμένη συνεργασία» αν δεν επιτευχθεί ομοφωνία..
Σε ένδειξη αυξανόμενης ανυπομονησίας, η Lagarde νωρίτερα αυτόν τον μήνα απέστειλε στους ηγέτες της ΕΕ μια πενταμελή λίστα μέτρων «επείγουσας ανάγκης» με τίτλο «Ώρα για δράση», που περιλάμβανε μέτρα για ολοκλήρωση κεφαλαιαγορών, εταιρική εναρμόνιση και συντονισμό της έρευνας.
Η Lagarde δήλωσε στο Wall Street Journal ότι ακόμα και η μερική εφαρμογή αυτών των μέτρων θα ενίσχυε σημαντικά τις δυνατότητες ανάπτυξης της Ευρώπης.
Ο ηθικός κίνδυνος και ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός
Ένα δεύτερο επιχείρημα κατά του κοινού δανεισμού είναι ο «ηθικός κίνδυνος», δηλαδή ότι θα αποθαρρύνει τις κυβερνήσεις από τη μείωση των εθνικών τους χρεών.
Όμως, όπως επισημαίνει ο Gilles Moec, επικεφαλής οικονομολόγος της AXA, τα στοιχεία δεν επιβεβαιώνουν αυτή την ανησυχία.
Η Ιταλία, ο μεγαλύτερος αποδέκτης πόρων του NextGenEU, μείωσε το δημοσιονομικό της έλλειμμα ταχύτερα από τις προβλέψεις τα τελευταία δύο χρόνια.
Την ίδια ώρα, τα πολιτικά ακροατήρια στις δημοσιονομικά πειθαρχημένες χώρες δεν θέλουν ούτε ... να ακούσουν για την σχετική πρροπτική.
Το Σάββατο 21/2 η Χριστανοδημοκρατική Ενωση εβαλε... τον Friedrich Mertz να ... ορκιστεί ότι δεν θα ζητήσει άμεσα νέα χαλάρωση του φρένου χρέους.
Ένα σωστά σχεδιασμένο και επιτηρούμενο πρόγραμμα μπορεί να ενισχύσει την ανάπτυξη και να βελτιώσει τη δυναμική του χρέους συνολικά.
Η αγορά χρέους της ΕΕ είναι ανώριμη
Τα τελευταία χρόνια, χάρη κυρίως στο Ταμείο Ανάκαμψης (NextGenEU) η ΕΕ έχει δημιουργήσει μια μεγάλη και τυποποιημένη αγορά ομολόγων.
Το μέγεθός της αυξήθηκε από 45 δισ. ευρώ το 2019 σε 780 δισ. ευρώ σήμερα, καθιστώντας την Ευρώπη τον πέμπτο μεγαλύτερο εκδότη χρέους σε ευρώ και τον τρίτο μεγαλύτερο εκδότη με αξιολόγηση triple-A παγκοσμίως.
Παράλληλα με τη χρηματοδότηση της μεταπανδημικής ανάκαμψης, η ΕΕ έχει παράσχει 150 δισ. ευρώ σε δάνεια για αμυντικές προμήθειες μέσω του προγράμματος SAFE, καθώς και 90 δισ. ευρώ δάνειο στην Ουκρανία.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος αυτού του χρέους αρχίζει να αποπληρώνεται από το 2028.
Στο πλαίσιο του νέου Multiannual Financial Framework, περίπου το 8% του επόμενου επταετούς προϋπολογισμού — περί τα 168 δισ. ευρώ — προβλέπεται για την εξυπηρέτηση του χρέους.
Η αναχρηματοδότησή του και η δημιουργία επιπλέον δημοσιονομικού χώρου, ώστε η ΕΕ να δανειστεί περισσότερο για να επενδύσει στη μελλοντική της ασφάλεια και ευημερία τίθεται εν αμφιβόλω εν όψει της αυξησης της γενικής οικονομικής αβεβαιότητας και των βίαιων κινήσεων που αναμένονται στις αγορές χρέους
Το σχέδιο αυτό του διευθυντηρίου των Βρυξελλών πρέπει να καταπέσει πολιτικά από τις πατριωτικές δυνάμεις της Ευρώπης προτού οδηγήσει σε πρωτοφανή οικονομική καταστροφή
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών