Σε μια περίοδο που η παγκόσμια ενεργειακή αγορά είναι ήδη αποσταθεροποιημένη, η Ουκρανία έχει στοχοποιήσει εγκαταστάσεις της ρωσικής Gazprom
Σχετικά Άρθρα
Τρόμος χωρίς τέλος - Το αέριο +25%, το Brent +8,2%, sell off σε χρυσό - Ισοπεδώνεται η παγκόσμια οικονομία
Νεκροταφείο για τάνκερ το Hormuz: Γιατί οι ΗΠΑ εσκεμμένα δεν τα ανοίγουν – Το σχέδιο Trump που στέλνει το πετρέλαιο στα 300 δολ.
Μόνο σενάριο στο χαρτί δεν θεωρείται πλέον η εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου στα 300 δολ., μετά τα διαδοχικά πλήγματα σε κρίσιμες ενεργειακές υποδομές της Μέσης Ανατολής.
«Προειδοποιούμε τον εχθρό ότι έκανε ένα μεγάλο λάθος επιτιθέμενος στις ενεργειακές υποδομές της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και η απάντησή μας και δεν έχει τελειώσει ακόμη» διαμηνύουν οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC). Έχει προηγηθεί το χτύπημα (την Τετάρτη) του Ισραήλ στο South Pars στο Ιράν, το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο. Τα ιρανικά αντίποινα που ακολούθησαν ήταν πολύ σκληρά, με την Τεχεράνη να εξαπολύει δύο επιθέσεις κατά της γιγαντιαίας εγκατάστασης υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) Ras Laffan του Κατάρ, να πλήττει την εγκατάσταση φυσικού αερίου Habshan και στο κοίτασμα Bab στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ στοχοποίησε το διυλιστήριο Samref της Saudi Aramco, στο λιμάνι Γιανμπού της Ερυθράς Θάλασσας, καθώς και το διυλιστήριο πετρελαίου Mina Al-Ahmadi στο Κουβέιτ.
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός πρόεδρος, Donald Trump, απείλησε την Τεχεράνη ότι θα «τινάξει μαζικά στον αέρα» ολόκληρο το κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars, αν το Ιράν πραγματοποιήσει οποιεσδήποτε περαιτέρω ανταποδοτικές επιθέσεις σε υποδομές του Κατάρ.
Επισημαίνεται ότι σήμερα Πέμπτη (19/3/2026), το πετρέλαιο Brent έχει σημειώσει άνοδο άνω του 8% στα 116 δολ, ενώ το φυσικό αέριο έχει εκτοξευθεί ακόμα και στο +27% στα 69 ευρώ.
Εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου
Το πετρέλαιο έχει αυξηθεί κατά περίπου 50% από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή στις 28 Φεβρουαρίου, που έχει προκαλέσει χάος σε όλη τη Μέση Ανατολή, μπλοκάροντας το Στενό του Hormuz και μειώνοντας σημαντικά την παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου. «Η αγορά εξακολουθεί να υποτιμά και να μην αποτιμά πλήρως τον κίνδυνο του πόσο γρήγορα μπορεί να κλιμακωθεί η κατάσταση σε άμεσες επιθέσεις σε ευρύτερες ενεργειακές υποδομές του Κόλπου», δήλωσε ο Haris Khurshid, επικεφαλής επενδύσεων της Karobaar Capital LP στο Σικάγο. «Αν υπάρξουν τέτοια πλήγματα, τα 120 δολάρια δεν θα είναι το ανώτατο όριο αλλά το σημείο εκκίνησης. Το να δούμε 140 έως 160 δολάρια δεν θα είναι καθόλου παράλογο», πρόσθεσε, αναφερόμενος στις τιμές Brent.
«Η πίεση στο Στενό του Hormuz σημαίνει ότι ο πρόεδρος Trump δεν μπορεί απλώς να κηρύξει νίκη και να αποχωρήσει, καθώς αυτό δεν θα λύσει το βασικό πρόβλημα», δήλωσε ο Will Todman από το Center for Strategic and International Studies. «Πολλές από τις επιλογές που έχει για να αυξήσει την πίεση στο Ιράν θα ωθήσουν ακόμη υψηλότερα τις τιμές ενέργειας, όπως η προσπάθεια κατάληψης του νησιού Kharg ή επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές του Ιράν».
Εφιαλτικό σενάριο για πετρέλαιο στα 300 δολ.
Τις τελευταίες εβδομάδες, η αγορά έχει δεχτεί πρωτοφανές σοκ. Τα δεδομένα δείχνουν ότι οι εξαγωγές της Δυτικής Ασίας μειώθηκαν από 25,13 εκατ. βαρέλια ημερησίως τον Φεβρουάριο σε περίπου 9,71 εκατ. στα μέσα Μαρτίου, ενώ κάποιες εκτιμήσεις κατεβάζουν το νούμερο ακόμα και στα 7,5 εκατ. Δηλαδή μέσα σε πολύ σύντομο διάστημα εξαφανίστηκαν περίπου τα δύο τρίτα των εξαγωγών μιας περιοχής που καλύπτει περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής. Με απλά λόγια, ένας από τους βασικούς πυλώνες της παγκόσμιας προσφοράς βγήκε εκτός.
Το ζήτημα δεν είναι μόνο οι εξαγωγές αλλά και η παραγωγή. Λόγω περιορισμών στις εξαγωγικές διαδρομές και έλλειψης αποθηκευτικών χώρων, οι παραγωγοί αναγκάζονται να μειώσουν την παραγωγή. Εκτιμήσεις δείχνουν:
- Ιράκ: μείωση περίπου 2,9 εκατ. βαρέλια/ημέρα
- Σαουδική Αραβία: 2 έως 2,5 εκατ.
- Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα: περίπου 1,5 εκατ.
- Κουβέιτ: περίπου 1,3 εκατ.
Συνολικά, πάνω από 7 εκατ. βαρέλια ημερησίως έχουν χαθεί από την παραγωγή, ενώ κάποιες εκτιμήσεις φτάνουν τα 10 εκατ., δηλαδή περίπου το 10% της παγκόσμιας προσφοράς. Και όχι, αυτά τα βαρέλια δεν επιστρέφουν απλά με ένα κουμπί. Στο πλαίσιο αυτό, ορισμένοι αναλυτές «βλέπουν» εκτόξευση του πετρελαίου ακόμα και στα 300 (!) δολάριο το βαρέλι, κάτι που μέχρι πριν από έναν μήνα θεωρούνταν αδιανόητο, αλλά πλέον μοιάζει ρεαλιστικό ενδεχόμενο. Κι αυτό διότι όταν δεν υπάρχει φυσική προσφορά, η αγορά παύει να λειτουργεί με προσδοκίες και λειτουργεί με πανικό.
Ύπουλο «χτύπημα» από Ουκρανία για ενεργειακό χάος
Και σε όλα αυτά, έρχεται να προστεθεί και ένα καθ'όλα ύπουλο χτύπημα της Ουκρανίας και του Volodymyr Zelensky. Σε μια περίοδο που η παγκόσμια ενεργειακή αγορά είναι ήδη αποσταθεροποιημένη, η Ουκρανία έχει στοχοποιήσει εγκαταστάσεις της ρωσικής Gazprom που τροφοδοτούν την Ευρώπη και την Τουρκία.
«Νέες επιθέσεις σε εγκαταστάσεις της εξαγωγικής υποδομής της PJSC Gazprom. Κατά την περίοδο 17–19 Μαρτίου καταγράφεται κλιμάκωση επιθέσεων σε κρίσιμες υποδομές που διασφαλίζουν τις εξαγωγές φυσικού αερίου μέσω των αγωγών TurkStream και Blue Stream», αναφέρεται στην ανακοίνωση της εταιρείας. Με συντονισμένες ενέργειες των δυνάμεων του ρωσικού υπουργείου Άμυνας και κινητών επιχειρησιακών ομάδων, οι επιθέσεις αποκρούστηκαν και δεν επλήγη καμία εγκατάσταση. Συγκεκριμένα, καταγράφηκαν προσπάθειες επίθεσης με:
- 22 μη επανδρωμένα αεροσκάφη στον σταθμό συμπίεσης «Russkaya»
- 3 στον σταθμό «Kazachya»
- 1 στον σταθμό «Beregovaya»
Μιλώντας στις 24 Φεβρουαρίου στο συμβούλιο της FSB, ο πρόεδρος της Ρωσίας, Vladimir Putin, δήλωσε ότι ενδέχεται να υπάρξουν προσπάθειες δολιοφθοράς στους αγωγούς «TurkStream» και «Blue Stream», που διέρχονται από τον πυθμένα της Μαύρης Θάλασσας. Μετά από αυτή τη δήλωση, η Gazprom κατέγραψε σειρά επιθέσεων στις υποδομές της.
Επισημαίνεται ότι η Ρωσία προμηθεύει φυσικό αέριο στην Τουρκία μέσω δύο αγωγών που περνούν από τη Μαύρη Θάλασσα. Ο «Blue Stream» τέθηκε σε λειτουργία στις αρχές του 2003, με δυναμικότητα 16 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως και συνολικό μήκος 1.213 χλμ.
Ο εξαγωγικός αγωγός «TurkStream» αποτελείται από δύο γραμμές: η μία τροφοδοτεί την Τουρκία και η άλλη χώρες της Νότιας και Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Η συνολική του δυναμικότητα είναι 31,5 δισ. κυβικά μέτρα και τέθηκε σε λειτουργία τον Ιανουάριο του 2020.
Σήμερα, ο «TurkStream» παραμένει η μοναδική ενεργή διαδρομή προμήθειας ρωσικού αερίου προς την Ευρώπη μετά τη διακοπή της διαμετακόμισης μέσω Ουκρανίας. Σημείο εκκίνησης του αγωγού είναι ο σταθμός συμπίεσης «Russkaya», που κατασκευάστηκε κοντά στην Ανάπα.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών