Η ΕΕ εξακολουθεί να εισάγει ρωσικό LNG σε υψηλά επίπεδα, όμως αυτό αναμένεται να τερματιστεί από τις αρχές του 2027, όταν θα τεθεί σε ισχύ η ευρωπαϊκή απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει μία από τις σοβαρότερες διαταραχές στις παγκόσμιες ενεργειακές ροές των τελευταίων δεκαετιών. Αν και το πετρέλαιο βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής, η κατάσταση στην αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) θεωρείται από πολλούς ακόμη πιο κρίσιμη και ενδέχεται να αλλάξει τη μακροπρόθεσμη πορεία του καυσίμου.
Στα τέλη Ιουνίου, η Shell προέβλεψε ότι η παγκόσμια ζήτηση LNG θα προσεγγίσει τα 700 εκατ. τόνους ετησίως έως το 2050, δηλαδή περίπου 65% υψηλότερα από τα επίπεδα του 2025, καθώς οι χώρες αναζητούν ευέλικτη και αξιόπιστη ενεργειακή ασφάλεια μέσω του φυσικού αερίου.
Ωστόσο, σημειώνει το oilprice.com, ο πόλεμος έδειξε ότι ακόμη και το LNG έχει όρια.
Η κήρυξη ανωτέρας βίας στο Κατάρ, το μεγαλύτερο ενιαίο κέντρο υγροποίησης φυσικού αερίου στον κόσμο, κατέδειξε πόσο ευάλωτη μπορεί να γίνει η αγορά όταν διακοπεί η λειτουργία ενός τόσο κρίσιμου κόμβου.
Hormuz: Η στρόφιγγα του LNG σχεδόν έκλεισε
Οι εξαγωγές LNG από τον Περσικό Κόλπο έχουν περιοριστεί δραματικά.
Οι εισαγωγικές χώρες εξακολουθούν να διεκδικούν κάθε διαθέσιμο φορτίο, πληρώνοντας υψηλό premium καθώς η θερινή ζήτηση στο βόρειο ημισφαίριο κορυφώνεται.
Το premium αυτό έχει εκτιναχθεί.
Σύμφωνα με τον Pat Breen, διευθύνοντα σύμβουλο της συμβουλευτικής εταιρείας Gas Strategies, αγοραστές που πλήρωναν περίπου 10 δολάρια ανά εκατομμύριο βρετανικές θερμικές μονάδες (MMBtu) τον Ιανουάριο, κατέβαλαν 20–22 δολάρια ανά MMBtu κατά το μεγαλύτερο μέρος του Ιουλίου.
Η άνοδος αυτή έχει αρχίσει να καταστρέφει τη ζήτηση.
Η επιστροφή του άνθρακα
Ακόμη και χώρες με περιορισμένους οικονομικούς πόρους, όπως το Πακιστάν, αναγκάστηκαν να πληρώσουν τις αυξημένες τιμές για να εξασφαλίσουν φορτία LNG στην περίοδο αιχμής.
Την ίδια στιγμή, όμως, η Ασία στράφηκε εκ νέου στον άνθρακα.
Η Ιαπωνία, ο δεύτερος μεγαλύτερος εισαγωγέας LNG παγκοσμίως, αύξησε τη χρήση ανθρακικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, καθώς το LNG έγινε υπερβολικά ακριβό.
Στην Ευρώπη, η αναπλήρωση των αποθηκών φυσικού αερίου καθυστερεί σημαντικά λόγω των υψηλών τιμών LNG, γεγονός που αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα καταστροφής ζήτησης εξαιτίας του κόστους.
Η Gas Strategies εκτιμά ότι η παγκόσμια ζήτηση LNG μπορεί να υποχωρήσει κατά περίπου 8% φέτος σε σχέση με το 2025, εάν οι ροές από τον Περσικό Κόλπο παραμείνουν περιορισμένες μέχρι το τέλος του έτους.
Οι επιθέσεις στα πλοία βαθαίνουν την κρίση
Η προοπτική ομαλοποίησης της αγοράς φαίνεται μακρινή.
Πρόσφατες επιθέσεις σε πλοία LNG στα Στενά του Hormuz, ενισχύουν την εκτίμηση ότι η ασφαλής διέλευση μέσω του κρίσιμου αυτού περάσματος δεν θα αποκατασταθεί σύντομα.
Καθώς οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν παραμένουν περισσότερο αντικείμενο δημοσιευμάτων παρά πραγματικής διπλωματικής διαδικασίας, οι αναλυτές θεωρούν πιθανό η στενότητα στην αγορά να παραταθεί και να ενταθεί.
Η Κίνα έχει εναλλακτικές – η Ευρώπη όχι
Η επίδραση της κρίσης δεν είναι ίδια για όλους.
Η Κίνα μείωσε έντονα τις αγορές LNG στο δεύτερο τρίμηνο, αλλά ήδη καταγράφεται ανάκαμψη των εισαγωγών λόγω αυξημένης ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και χαμηλότερης εγχώριας παραγωγής.
Το Πεκίνο διαθέτει σημαντικό πλεονέκτημα έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς εισάγει τόσο LNG όσο και φυσικό αέριο μέσω αγωγών από τη Ρωσία.
Η ΕΕ εξακολουθεί να εισάγει ρωσικό LNG σε υψηλά επίπεδα, όμως αυτό αναμένεται να τερματιστεί από τις αρχές του 2027, όταν θα τεθεί σε ισχύ η ευρωπαϊκή απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου.
Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να απελευθερώσει φορτία για άλλους αγοραστές, κυρίως την Κίνα, και να μεταφέρει τη ζήτηση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αυστραλία.

Οι ΗΠΑ αυξάνουν την παραγωγή, αλλά οι τιμές δεν πέφτουν
Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ήδη ο μεγαλύτερος εξαγωγέας LNG στον κόσμο και κατασκευάζουν νέα δυναμικότητα υγροποίησης.
Θεωρητικά, η αύξηση της προσφοράς θα έπρεπε να μειώσει τις τιμές. Στην πράξη, όμως, όσο οι εξαγωγές του Κατάρ παραμένουν περιορισμένες και οι επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ συνεχίζονται, το γεωπολιτικό premium αναμένεται να παραμείνει υψηλό ανεξαρτήτως της πρόσθετης παραγωγής.

Έρχεται υπερπροσφορά χωρίς αγοραστές;
Ο Pat Breen εκτιμά ότι η στενότητα της αγοράς είναι κυρίως βραχυπρόθεσμη και ότι από το επόμενο έτος η κατάσταση θα αρχίσει να αλλάζει.
Έως το 2030 προβλέπεται να τεθούν σε λειτουργία περίπου 207 εκατ. τόνοι νέας ετήσιας δυναμικότητας LNG. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν θα υπάρξουν αρκετοί αγοραστές για αυτή την ποσότητα.
Άλλοι αναλυτές θεωρούν μικρό τον κίνδυνο έλλειψης ζήτησης. Όπως συμβαίνει σε κάθε κύκλο εμπορευμάτων, όταν οι τιμές υποχωρούν η κατανάλωση αυξάνεται ξανά. Το ίδιο αναμένεται να συμβεί και με το φυσικό αέριο, παρά τη στροφή σε αιολικά και φωτοβολταϊκά.
Το βασικό επιχείρημα είναι ότι το φυσικό αέριο μπορεί να παράγει ηλεκτρική ενέργεια κατά παραγγελία και να αποθηκεύεται για πολύ μεγαλύτερο διάστημα από τις ανανεώσιμες πηγές χωρίς συστήματα αποθήκευσης μεγάλης κλίμακας.
Η μεγάλη αμφιβολία για το μέλλον του LNG
Η σημερινή κρίση δεν σημαίνει απαραίτητα το τέλος της ανάπτυξης του LNG. Δείχνει όμως ότι η υπόθεση της απεριόριστης ευελιξίας του καυσίμου δεν ισχύει όταν ένας γεωπολιτικός κόμβος όπως το Hormuz βγαίνει εκτός λειτουργίας.
Το αν η αγορά θα επιστρέψει σε τροχιά ισχυρής ανάπτυξης ή αν ο πόλεμος θα αφήσει μόνιμο αποτύπωμα στη ζήτηση θα εξαρτηθεί από δύο παράγοντες: τη διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή και το πόσο γρήγορα θα υποχωρήσουν οι τιμές.
Μέχρι τότε, το LNG από «καύσιμο μετάβασης» μετατρέπεται σε μία από τις πιο αβέβαιες αγορές της παγκόσμιας ενέργειας.
www.bankingnews.gr
Στα τέλη Ιουνίου, η Shell προέβλεψε ότι η παγκόσμια ζήτηση LNG θα προσεγγίσει τα 700 εκατ. τόνους ετησίως έως το 2050, δηλαδή περίπου 65% υψηλότερα από τα επίπεδα του 2025, καθώς οι χώρες αναζητούν ευέλικτη και αξιόπιστη ενεργειακή ασφάλεια μέσω του φυσικού αερίου.
Ωστόσο, σημειώνει το oilprice.com, ο πόλεμος έδειξε ότι ακόμη και το LNG έχει όρια.
Η κήρυξη ανωτέρας βίας στο Κατάρ, το μεγαλύτερο ενιαίο κέντρο υγροποίησης φυσικού αερίου στον κόσμο, κατέδειξε πόσο ευάλωτη μπορεί να γίνει η αγορά όταν διακοπεί η λειτουργία ενός τόσο κρίσιμου κόμβου.
Hormuz: Η στρόφιγγα του LNG σχεδόν έκλεισε
Οι εξαγωγές LNG από τον Περσικό Κόλπο έχουν περιοριστεί δραματικά.
Οι εισαγωγικές χώρες εξακολουθούν να διεκδικούν κάθε διαθέσιμο φορτίο, πληρώνοντας υψηλό premium καθώς η θερινή ζήτηση στο βόρειο ημισφαίριο κορυφώνεται.
Το premium αυτό έχει εκτιναχθεί.
Σύμφωνα με τον Pat Breen, διευθύνοντα σύμβουλο της συμβουλευτικής εταιρείας Gas Strategies, αγοραστές που πλήρωναν περίπου 10 δολάρια ανά εκατομμύριο βρετανικές θερμικές μονάδες (MMBtu) τον Ιανουάριο, κατέβαλαν 20–22 δολάρια ανά MMBtu κατά το μεγαλύτερο μέρος του Ιουλίου.
Η άνοδος αυτή έχει αρχίσει να καταστρέφει τη ζήτηση.
Η επιστροφή του άνθρακα
Ακόμη και χώρες με περιορισμένους οικονομικούς πόρους, όπως το Πακιστάν, αναγκάστηκαν να πληρώσουν τις αυξημένες τιμές για να εξασφαλίσουν φορτία LNG στην περίοδο αιχμής.
Την ίδια στιγμή, όμως, η Ασία στράφηκε εκ νέου στον άνθρακα.
Η Ιαπωνία, ο δεύτερος μεγαλύτερος εισαγωγέας LNG παγκοσμίως, αύξησε τη χρήση ανθρακικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, καθώς το LNG έγινε υπερβολικά ακριβό.
Στην Ευρώπη, η αναπλήρωση των αποθηκών φυσικού αερίου καθυστερεί σημαντικά λόγω των υψηλών τιμών LNG, γεγονός που αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα καταστροφής ζήτησης εξαιτίας του κόστους.
Η Gas Strategies εκτιμά ότι η παγκόσμια ζήτηση LNG μπορεί να υποχωρήσει κατά περίπου 8% φέτος σε σχέση με το 2025, εάν οι ροές από τον Περσικό Κόλπο παραμείνουν περιορισμένες μέχρι το τέλος του έτους.
Οι επιθέσεις στα πλοία βαθαίνουν την κρίση
Η προοπτική ομαλοποίησης της αγοράς φαίνεται μακρινή.
Πρόσφατες επιθέσεις σε πλοία LNG στα Στενά του Hormuz, ενισχύουν την εκτίμηση ότι η ασφαλής διέλευση μέσω του κρίσιμου αυτού περάσματος δεν θα αποκατασταθεί σύντομα.
Καθώς οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν παραμένουν περισσότερο αντικείμενο δημοσιευμάτων παρά πραγματικής διπλωματικής διαδικασίας, οι αναλυτές θεωρούν πιθανό η στενότητα στην αγορά να παραταθεί και να ενταθεί.
Η Κίνα έχει εναλλακτικές – η Ευρώπη όχι
Η επίδραση της κρίσης δεν είναι ίδια για όλους.
Η Κίνα μείωσε έντονα τις αγορές LNG στο δεύτερο τρίμηνο, αλλά ήδη καταγράφεται ανάκαμψη των εισαγωγών λόγω αυξημένης ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και χαμηλότερης εγχώριας παραγωγής.
Το Πεκίνο διαθέτει σημαντικό πλεονέκτημα έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς εισάγει τόσο LNG όσο και φυσικό αέριο μέσω αγωγών από τη Ρωσία.
Η ΕΕ εξακολουθεί να εισάγει ρωσικό LNG σε υψηλά επίπεδα, όμως αυτό αναμένεται να τερματιστεί από τις αρχές του 2027, όταν θα τεθεί σε ισχύ η ευρωπαϊκή απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου.
Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να απελευθερώσει φορτία για άλλους αγοραστές, κυρίως την Κίνα, και να μεταφέρει τη ζήτηση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αυστραλία.

Οι ΗΠΑ αυξάνουν την παραγωγή, αλλά οι τιμές δεν πέφτουν
Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ήδη ο μεγαλύτερος εξαγωγέας LNG στον κόσμο και κατασκευάζουν νέα δυναμικότητα υγροποίησης.
Θεωρητικά, η αύξηση της προσφοράς θα έπρεπε να μειώσει τις τιμές. Στην πράξη, όμως, όσο οι εξαγωγές του Κατάρ παραμένουν περιορισμένες και οι επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ συνεχίζονται, το γεωπολιτικό premium αναμένεται να παραμείνει υψηλό ανεξαρτήτως της πρόσθετης παραγωγής.

Έρχεται υπερπροσφορά χωρίς αγοραστές;
Ο Pat Breen εκτιμά ότι η στενότητα της αγοράς είναι κυρίως βραχυπρόθεσμη και ότι από το επόμενο έτος η κατάσταση θα αρχίσει να αλλάζει.
Έως το 2030 προβλέπεται να τεθούν σε λειτουργία περίπου 207 εκατ. τόνοι νέας ετήσιας δυναμικότητας LNG. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν θα υπάρξουν αρκετοί αγοραστές για αυτή την ποσότητα.
Άλλοι αναλυτές θεωρούν μικρό τον κίνδυνο έλλειψης ζήτησης. Όπως συμβαίνει σε κάθε κύκλο εμπορευμάτων, όταν οι τιμές υποχωρούν η κατανάλωση αυξάνεται ξανά. Το ίδιο αναμένεται να συμβεί και με το φυσικό αέριο, παρά τη στροφή σε αιολικά και φωτοβολταϊκά.
Το βασικό επιχείρημα είναι ότι το φυσικό αέριο μπορεί να παράγει ηλεκτρική ενέργεια κατά παραγγελία και να αποθηκεύεται για πολύ μεγαλύτερο διάστημα από τις ανανεώσιμες πηγές χωρίς συστήματα αποθήκευσης μεγάλης κλίμακας.
Η μεγάλη αμφιβολία για το μέλλον του LNG
Η σημερινή κρίση δεν σημαίνει απαραίτητα το τέλος της ανάπτυξης του LNG. Δείχνει όμως ότι η υπόθεση της απεριόριστης ευελιξίας του καυσίμου δεν ισχύει όταν ένας γεωπολιτικός κόμβος όπως το Hormuz βγαίνει εκτός λειτουργίας.
Το αν η αγορά θα επιστρέψει σε τροχιά ισχυρής ανάπτυξης ή αν ο πόλεμος θα αφήσει μόνιμο αποτύπωμα στη ζήτηση θα εξαρτηθεί από δύο παράγοντες: τη διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή και το πόσο γρήγορα θα υποχωρήσουν οι τιμές.
Μέχρι τότε, το LNG από «καύσιμο μετάβασης» μετατρέπεται σε μία από τις πιο αβέβαιες αγορές της παγκόσμιας ενέργειας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών