Οι δασμοί θα έχουν ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου ενώ από την πρώτη 1η Ιουνίου 2026, αυτοί οι δασμοί θα αυξηθούν σε 25% - Έτοιμος για διαπραγματεύσεις με τη Δανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες δηλώνει ο πρόεδρος των ΗΠΑ
(Διαρκές upd) Ο πρόεδρος των ΗΠΑ σκληραίνει το γεωπολιτικό παιχνίδι μετά τη Βενεζουέλα και αρχίζει με την τακτική του μαστιγίου... να δείχνει πόσο θέλει να εντάξει τη Γροιλανδία στον γεωπολιτικό και ενεργειακό σχεδιάσμό του, και ταυτόχρονα πόσο παρηκμένη και αδύναμη θεωρεί την ευρωπαϊκη ηγεσία - σύμφωνα με το νέο αμυντικό δόγμα του οποίο εξήγγειλε ο Λευκός Οίκος πρόσφατα.
Από την πλευρά της η Ευρώπη, δεν της μένει παρά να δείξει... ότι παραμένει ζωντάνη μπροστά στις πρωτοφανείς πιέσεις.
Την ίδια ώρα, το οικονομικό διακύβευμα παραμένει τεράστιο καθώς απειλείται η συμφωνία - σταθμός για τους δασμούς μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ - η εξελίξεις σε σχέση με την οποία θα διαμορφώσουν το οικονομικό μέλλον της Γηραιάς Ηπείρου.
Η επιβολή των δασμών
Η κυβέρνηση των ΗΠΑ επιβάλλει επιπλέον δασμούς 10% σε Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Φινλανδία και Ολλανδία, οι οποίοι θα παραμείνουν σε ισχύ μέχρι να επιτευχθεί συμφωνία για την απόκτηση της Γροιλανδίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες. ανακοινώθηκε από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Donald Trump το Σάββατο 17 Ιανουαρίου.
Σύμφωνα με ανάρτηση του Trump στο κοινωνικό δίκτυο Truth Social:
«Από την 1η Φεβρουαρίου 2026, όλες οι προαναφερθείσες χώρες (Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Φινλανδία και Ολλανδία,) θα υπόκεινται σε δασμούς 10% σε όλα τα προϊόντα που στέλνονται στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Την 1η Ιουνίου 2026, αυτοί οι δασμοί θα αυξηθούν σε 25%.
Οι δασμοί αυτοί θα επιβάλλονται και θα καταβάλλονται μέχρι να επιτευχθεί συμφωνία για την πλήρη και ολοκληρωμένη απόκτηση της Γροιλανδίας».
Επικίνδυνο παιχνίδι
Ο Donald Trump θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές χώρες που έχουν αναπτύξει στρατεύματα στη Γροιλανδία έχουν ξεκινήσει ένα «πολύ επικίνδυνο παιχνίδι». Το δήλωσε αυτό στο Truth Social.
Σύμφωνα με τον Trump:
«Επιπλέον, οι χώρες Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ολλανδία και Φινλανδία έχουν ταξιδέψει στη Γροιλανδία για άγνωστο σκοπό», αναφερόμενος στην ανάπτυξη στρατευμάτων από τις προαναφερθείσες χώρες.
«Αυτή είναι μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση όσον αφορά την ασφάλεια και την επιβίωση του πλανήτη».
«Οι χώρες που παίζουν αυτό το πολύ επικίνδυνο παιχνίδι έχουν δημιουργήσει επίπεδο κινδύνου που είναι απαράδεκτο».
«Ως εκ τούτου, για την προστασία της παγκόσμιας ειρήνης και ασφάλειας, πρέπει να ληφθούν αποφασιστικά μέτρα ώστε αυτή η εν δυνάμει επικίνδυνη κατάσταση να τελειώσει γρήγορα και χωρίς εκκρεμότητες», πρόσθεσε ο Trump.
Από την πλευρά της η Ευρώπη, δεν της μένει παρά να δείξει... ότι παραμένει ζωντάνη μπροστά στις πρωτοφανείς πιέσεις.
Την ίδια ώρα, το οικονομικό διακύβευμα παραμένει τεράστιο καθώς απειλείται η συμφωνία - σταθμός για τους δασμούς μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ - η εξελίξεις σε σχέση με την οποία θα διαμορφώσουν το οικονομικό μέλλον της Γηραιάς Ηπείρου.
Η επιβολή των δασμών
Η κυβέρνηση των ΗΠΑ επιβάλλει επιπλέον δασμούς 10% σε Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Φινλανδία και Ολλανδία, οι οποίοι θα παραμείνουν σε ισχύ μέχρι να επιτευχθεί συμφωνία για την απόκτηση της Γροιλανδίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες. ανακοινώθηκε από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Donald Trump το Σάββατο 17 Ιανουαρίου.
Σύμφωνα με ανάρτηση του Trump στο κοινωνικό δίκτυο Truth Social:
«Από την 1η Φεβρουαρίου 2026, όλες οι προαναφερθείσες χώρες (Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Φινλανδία και Ολλανδία,) θα υπόκεινται σε δασμούς 10% σε όλα τα προϊόντα που στέλνονται στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Την 1η Ιουνίου 2026, αυτοί οι δασμοί θα αυξηθούν σε 25%.
Οι δασμοί αυτοί θα επιβάλλονται και θα καταβάλλονται μέχρι να επιτευχθεί συμφωνία για την πλήρη και ολοκληρωμένη απόκτηση της Γροιλανδίας».
Επικίνδυνο παιχνίδι
Ο Donald Trump θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές χώρες που έχουν αναπτύξει στρατεύματα στη Γροιλανδία έχουν ξεκινήσει ένα «πολύ επικίνδυνο παιχνίδι». Το δήλωσε αυτό στο Truth Social.
Σύμφωνα με τον Trump:
«Επιπλέον, οι χώρες Δανία, Νορβηγία, Σουηδία, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ολλανδία και Φινλανδία έχουν ταξιδέψει στη Γροιλανδία για άγνωστο σκοπό», αναφερόμενος στην ανάπτυξη στρατευμάτων από τις προαναφερθείσες χώρες.
«Αυτή είναι μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση όσον αφορά την ασφάλεια και την επιβίωση του πλανήτη».
«Οι χώρες που παίζουν αυτό το πολύ επικίνδυνο παιχνίδι έχουν δημιουργήσει επίπεδο κινδύνου που είναι απαράδεκτο».
«Ως εκ τούτου, για την προστασία της παγκόσμιας ειρήνης και ασφάλειας, πρέπει να ληφθούν αποφασιστικά μέτρα ώστε αυτή η εν δυνάμει επικίνδυνη κατάσταση να τελειώσει γρήγορα και χωρίς εκκρεμότητες», πρόσθεσε ο Trump.
Ο Donald Trump, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον είναι έτοιμη να ξεκινήσει άμεσα διαπραγματεύσεις με τη Διανία και αρκετές ευρωπαϊκές χώρες σχετικά με την ένταξη της Γροιλανδίας στις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπαθούν να πραγματοποιήσουν αυτή τη συμφωνία εδώ και 150 χρόνια», τόνισε ο Trump στο Truth Social, αναφερόμενος σε πιθανές συμφωνίες για την ένταξη της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ.
«Πολλοί πρόεδροι των ΗΠΑ προσπάθησαν, με ευγενικό τρόπο, αλλά η Δανία πάντα αρνιόταν».
Όπως πρόσθεσε ο Αμερικανός ηγέτης: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να ξεκινήσουν άμεσα διαπραγματεύσεις με τη Δανία, καθώς και με ευρωπαϊκές χώρες που έχουν εκφράσει την υποστήριξή τους σε σχέση με την κατάσταση γύρω από τη Γροιλανδία και έχουν στείλει εκεί τις δυνάμεις τους».
Mike Waltz: Δεν παραβιάζεται το διεθνές δίκαιο, ο Truman αγόρασε από τη Δανία τις Παρθένες Νήσους
Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών στον ΟΗΕ, Mike Waltz, δήλωσε το Σάββατο 17 Ιανουαρίου ότι οι διεκδικήσεις της Ουάσιγκτον για τη Γροιλανδία δεν παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και ότι ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, απλώς «προσπαθεί να κλείσει μια συμφωνία» για την αγορά του νησιού.
«Από την άποψη του διεθνούς δικαίου, ο Πρόεδρος Trump προσπαθεί να κάνει μια συμφωνία, όπως προσπάθησε να κάνει ο [33ος] Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Harry Truman, τη δεκαετία του 1940 όπως κάναμε και με τις Παρθένες Νήσους, τις οποίες αποκτήσαμε από τη Δανία για 25 εκατομμύρια δολάρια τον 20ό αιώνα.
Δεν υπάρχει τίποτα κακό σε αυτό», είπε σε συνέντευξή του στο Fox News.
Ειρωνική δηλωση Dmitriev: Μην προκαλεί η Ευρώπη τον... Daddy Trump
Ο Ειδικός Εκπρόσωπος του Ρώσου Προέδρου για τις Επενδύσεις και την Οικονομική Συνεργασία με Ξένες Χώρες, Kirill Dmitriev, δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν πρέπει να προκαλέσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump επιστρέφοντας τα στρατεύματα που έχουν σταλεί στη Γροιλανδία.
«Αγαπητή Ursula 'Pfizer' von der Leyen, μην προκαλείς τον Daddy! Πάρε πίσω τους 13 στρατιώτες που στάλθηκαν στη Γροιλανδία», έγραψε ο Dmitriev στο X.
Σημείωσε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αυξήσουν τους δασμούς κατά 1% για κάθε Ευρωπαίο στρατιώτη στο νησί
Ο άσος στο μανίκι
Η Γροιλανδία, με πληθυσμό λίγο πάνω από 55.000 κατοίκους, έχει αντιτεθεί στις πιέσεις από την Ουάσινγκτον.
Η Δανία, στην οποία ανήκει η αυτόνομη περιοχή που περιλαμβάνει το μεγαλύτερο νησί του κόσμου, ελπίζει σε βοήθεια από τους συμμάχους της.
Ταυτόχρονα, σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, το Βέλγιο, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Σουηδία, υπολογίζουν με οδύνη το κόστος ενός εμπορικού πολέμου με την Αμερική.
Οι δασμοί του Trump είναι σοβαρή υπόθεση και θα πλήξουν άμεσα τις τσέπες τους.
Το χειρότερο για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ότι ο Trump έχει ακόμη ένα «άσο στο μανίκι», το οποίο μπορεί να χρησιμοποιήσει οποιαδήποτε στιγμή, ακόμα και χωρίς να καταφύγει στις ειδικές δυνάμεις Delta Force, γνωστές από τη Βενεζουέλα.
Στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας - Το νέο δόγμα ασφάλειας και τα ορυκτά
Οι δηλώσεις του Donald Trump σχετικά με την ανάγκη ελέγχου της Γροιλανδίας δεν θεωρούνται πλέον στην Ευρώπη εκκεντρική πολιτική υπερβολή.
Ορισμένες χώρες του NATO — Γερμανία, Γαλλία και Ολλανδία — έχουν ήδη αναπτύξει στρατεύματα στο νησί.
Η Γροιλανδία αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για το αμερικανικό σύστημα πρώιμης προειδοποίησης και αντιπυραυλικής άμυνας, αλλά ακόμη πιο σημαντικό για τον Trump είναι ότι διαθέτει πιθανά σημαντικά αποθέματα σπάνιων γαιών, πετρελαίου και φυσικού αερίου, και ελέγχει τις αρκτικές εμπορικές διαδρομές, η σημασία των οποίων αυξάνεται με το λιώσιμο των πάγων.
Ο Γάλλος πολιτικός επιστήμονας Bertrand Badie, ερευντητής σστο Institute of Political Studies, τονίζει ότι η Γροιλανδία έχει γίνει «σημείο καμπής στη μετάβαση από την κλασική γεωπολιτική στην Αρκτική γεωοικονομία», όπου η κυριαρχία συνδέεται όλο και περισσότερο με πόρους και τεχνολογία.
Ο Trump συνδέει το νησί με το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας Golden Dome (Χρυσός Θόλος) και με τη στρατηγική περιορισμού της Ρωσίας και της Κίνα
Γιατί ο Trump δεν θα υποχωρήσει
Για τον Trump, η Γροιλανδία δεν είναι αντικείμενο συμβολικής «εξαγοράς», αλλά εργαλείο για την επίδειξη αμερικανικής κυριαρχίας.
Η λογική του έχει πολλαπλά επίπεδα:
1. Στρατιωτικό: Έλεγχος της Αρκτικής και ενίσχυση της αντιπυραυλικής άμυνας.
2. Γεωοικονομικό: Πρόσβαση σε πόρους και διαδρόμους logistics.
3. Πολιτικό: Κινητοποίηση των ψηφοφόρων γύρω από την ιδέα μιας «σκληρής Αμερικής».
4. Συμμαχικό: Δοκιμή της πίστης της Ευρώπης.
Αμερικανοί αναλυτές, όπως αναφέρει η Anadolu Agency, επισημαίνουν ότι η ρητορική αυτή σκόπιμα θολώνει τα όρια του αποδεκτού, αναγκάζοντας τους συμμάχους να αντιδράσουν και να αναγνωρίσουν την ασυμμετρία ισχύος.
Ο Trump προκαλεί φόβο από τη Γαλλία μέχρι τη Σουηδία.
«Παγώνει» το εμπορικό deal - Αναζωπύρωση του πολέμου για τους δασμούς
Η απειλή του Σαββάτου (17/1) θα μπορούσε να εκτροχιάσει τις προκαταρκτικές συμφωνίες που είχε συνάψει ο Trump πέρυσι με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Μεγάλη Βρετανία.
Οι συμφωνίες περιλάμβαναν βασικούς δασμούς 15% στις εισαγωγές από την Ευρώπη και 10% στα περισσότερα βρετανικά προϊόντα.
«Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, όπως μου φαίνεται, είναι η απόφασή του να αντιμετωπίζει ορισμένες χώρες της ΕΕ διαφορετικά από άλλες», δήλωσε ο William Reinsch, ειδικός στο εμπόριο στο Center for Strategic and International Studies.
«Δεν εκπλήσσομαι… Είναι πολύ πιθανό να πείσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι είναι μάταιο να εγκρίνει τη συμφωνία εμπορίου με τις ΗΠΑ, αφού ο Trump ήδη την παρακάμπτει».
Ο Trump ανέφερε την Παρασκευή (16/1) γενικά την ιδέα επιβολής δασμών με αφορμή τη Γροιλανδία, χωρίς να επικαλεστεί νομική βάση.
Η γεωπολιτική χρήση των δασμών
Οι δασμοί έχουν γίνει το όπλο επιλογής του στην προσπάθεια να εξαναγκάσει τόσο αντιπάλους όσο και συμμάχους των ΗΠΑ να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις του.
Είπε αυτή την εβδομάδα ότι θα επιβάλει δασμούς 25% σε κάθε χώρα που συναλλάσσεται με το Ιράν, καθώς η χώρα καταστέλλει αντικυβερνητικές διαδηλώσεις, αν και δεν υπάρχει επίσημη τεκμηρίωση από τον Λευκό Οίκο για την πολιτική αυτή στον ιστότοπό του, ούτε πληροφορίες σχετικά με τη νομική εξουσία που θα χρησιμοποιούσε ο Trump.
Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έχει ακούσει επιχειρήματα σχετικά με τη νομιμότητα των εκτεταμένων δασμών του Trump, και οποιαδήποτε απόφαση από το ανώτατο δικαιοδοτικό όργανο των ΗΠΑ θα είχε σημαντικές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και στις προεδρικές εξουσίες στις ΗΠΑ.
Η αυξανόμενη παρουσία της Κίνας και της Ρωσίας καθιστά τη Γροιλανδία ζωτικής σημασίας για τα συμφέροντα ασφάλειας των ΗΠΑ, έχει δηλώσει ο Trump. Δανοί και άλλοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν επισημάνει ότι η Γροιλανδία καλύπτεται ήδη από το σύμφωνο συλλογικής ασφάλειας του ΝΑΤΟ.
Μια αμερικανική στρατιωτική βάση, η Pituffik Space Base, βρίσκεται ήδη στη Γροιλανδία, με περίπου 200 άτομα προσωπικό, και μια συμφωνία του 1951 επιτρέπει στις Ηνωμένες Πολιτείες να αναπτύξουν όσες δυνάμεις επιθυμούν στο δανικό έδαφος.
Αυτό έχει οδηγήσει πολλούς Ευρωπαίους αξιωματούχους στο συμπέρασμα ότι ο Trump παρακινείται περισσότερο από την επιθυμία να επεκτείνει το έδαφος των ΗΠΑ παρά από ανησυχίες ασφάλειας.
Οι Ευρωπαίοι δεν θα πρέπει να αντιδράσουν βιαστικά στην απειλή δασμών του Trump, δήλωσε ο Carsten Brzeski, επικεφαλής μακροοικονομικών αναλύσεων παγκοσμίως στην ING Research.
«Απλώς αγνοήστε το και περιμένετε να δείτε», είπε ο στο Reuters.
«Η Ευρώπη έχει δείξει ότι δεν θα δεχτεί τα πάντα, και έτσι οι δασμοί είναι στην πραγματικότητα ήδη ένα βήμα μπροστά σε σύγκριση με την απειλούμενη στρατιωτική εισβολή».
Οικονομική διάσταση: Ενεργειακός πόλεμος
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει μέτρα από διπλωματική πίεση έως συμβολική στρατιωτική παρουσία, αλλά αυτά είναι κυρίως ψυχολογικά.
Ο Ιταλός Υπουργός Άμυνας Guido Crosetto σατίρισε την ιδέα αποστολής «μίνι-σχηματισμού» στη Γροιλανδία για την γελοιότητά της.
Η Ευρώπη παραμένει ενεργειακά εξαρτημένη από τις ΗΠΑ, ιδίως στο LNG.
Έχει μειώσει την εξάρτηση από το ρωσικό αέριο, αλλά έχει δημιουργήσει νέα εξάρτηση από αμερικανικό LNG, πιο ακριβό και χρησιμο εργαλείο μόχλευσης της ισχύος των ΗΠΑ
Οι αποθήκες αερίου στην ΕΕ είναι γεμάτες μόνο κατά 50–60%, σύμφωνα με το διαχειριστή OFCE.
Αυτό καθιστά τον Trump ικανό να ασκεί πίεση ακόμη και χωρίς δασμούς: αρκεί η διαχείριση της ροής LNG.
Οι μικρές αλλαγές δρομολογίων μπορούν να προκαλέσουν διακοπή βιομηχανικής παραγωγής και πολιτική κρίση λόγω της εκτόξευσης του ενεργειακού κόστους.
Η Γροιλανδία για τον Trump δεν είναι απλά στόχος στρατιωτικός ή συμβολικός. Είναι εργαλείο για να δοκιμάσει την ανεξαρτησία της Ευρώπης, με μοχλό πολύ ισχυρότερο από οποιοδήποτε ευρωπαϊκό στρατιωτικό μέσο.
Η Ευρώπη βλέπει στον καθρέφτη τη δική της εξάρτηση — από τις ΗΠΑ, από την ενέργεια και από τις αυταπάτες στρατηγικής αυτονομίας.
www.bankingnews.gr
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπαθούν να πραγματοποιήσουν αυτή τη συμφωνία εδώ και 150 χρόνια», τόνισε ο Trump στο Truth Social, αναφερόμενος σε πιθανές συμφωνίες για την ένταξη της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ.
«Πολλοί πρόεδροι των ΗΠΑ προσπάθησαν, με ευγενικό τρόπο, αλλά η Δανία πάντα αρνιόταν».
Όπως πρόσθεσε ο Αμερικανός ηγέτης: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να ξεκινήσουν άμεσα διαπραγματεύσεις με τη Δανία, καθώς και με ευρωπαϊκές χώρες που έχουν εκφράσει την υποστήριξή τους σε σχέση με την κατάσταση γύρω από τη Γροιλανδία και έχουν στείλει εκεί τις δυνάμεις τους».
Mike Waltz: Δεν παραβιάζεται το διεθνές δίκαιο, ο Truman αγόρασε από τη Δανία τις Παρθένες Νήσους
Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών στον ΟΗΕ, Mike Waltz, δήλωσε το Σάββατο 17 Ιανουαρίου ότι οι διεκδικήσεις της Ουάσιγκτον για τη Γροιλανδία δεν παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και ότι ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, απλώς «προσπαθεί να κλείσει μια συμφωνία» για την αγορά του νησιού.
«Από την άποψη του διεθνούς δικαίου, ο Πρόεδρος Trump προσπαθεί να κάνει μια συμφωνία, όπως προσπάθησε να κάνει ο [33ος] Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Harry Truman, τη δεκαετία του 1940 όπως κάναμε και με τις Παρθένες Νήσους, τις οποίες αποκτήσαμε από τη Δανία για 25 εκατομμύρια δολάρια τον 20ό αιώνα.
Δεν υπάρχει τίποτα κακό σε αυτό», είπε σε συνέντευξή του στο Fox News.
Ειρωνική δηλωση Dmitriev: Μην προκαλεί η Ευρώπη τον... Daddy Trump
Ο Ειδικός Εκπρόσωπος του Ρώσου Προέδρου για τις Επενδύσεις και την Οικονομική Συνεργασία με Ξένες Χώρες, Kirill Dmitriev, δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν πρέπει να προκαλέσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump επιστρέφοντας τα στρατεύματα που έχουν σταλεί στη Γροιλανδία.
«Αγαπητή Ursula 'Pfizer' von der Leyen, μην προκαλείς τον Daddy! Πάρε πίσω τους 13 στρατιώτες που στάλθηκαν στη Γροιλανδία», έγραψε ο Dmitriev στο X.
Σημείωσε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αυξήσουν τους δασμούς κατά 1% για κάθε Ευρωπαίο στρατιώτη στο νησί
Ο άσος στο μανίκι
Η Γροιλανδία, με πληθυσμό λίγο πάνω από 55.000 κατοίκους, έχει αντιτεθεί στις πιέσεις από την Ουάσινγκτον.
Η Δανία, στην οποία ανήκει η αυτόνομη περιοχή που περιλαμβάνει το μεγαλύτερο νησί του κόσμου, ελπίζει σε βοήθεια από τους συμμάχους της.
Ταυτόχρονα, σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, το Βέλγιο, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Σουηδία, υπολογίζουν με οδύνη το κόστος ενός εμπορικού πολέμου με την Αμερική.
Οι δασμοί του Trump είναι σοβαρή υπόθεση και θα πλήξουν άμεσα τις τσέπες τους.
Το χειρότερο για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ότι ο Trump έχει ακόμη ένα «άσο στο μανίκι», το οποίο μπορεί να χρησιμοποιήσει οποιαδήποτε στιγμή, ακόμα και χωρίς να καταφύγει στις ειδικές δυνάμεις Delta Force, γνωστές από τη Βενεζουέλα.
Στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας - Το νέο δόγμα ασφάλειας και τα ορυκτά
Οι δηλώσεις του Donald Trump σχετικά με την ανάγκη ελέγχου της Γροιλανδίας δεν θεωρούνται πλέον στην Ευρώπη εκκεντρική πολιτική υπερβολή.
Ορισμένες χώρες του NATO — Γερμανία, Γαλλία και Ολλανδία — έχουν ήδη αναπτύξει στρατεύματα στο νησί.
Η Γροιλανδία αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για το αμερικανικό σύστημα πρώιμης προειδοποίησης και αντιπυραυλικής άμυνας, αλλά ακόμη πιο σημαντικό για τον Trump είναι ότι διαθέτει πιθανά σημαντικά αποθέματα σπάνιων γαιών, πετρελαίου και φυσικού αερίου, και ελέγχει τις αρκτικές εμπορικές διαδρομές, η σημασία των οποίων αυξάνεται με το λιώσιμο των πάγων.
Ο Γάλλος πολιτικός επιστήμονας Bertrand Badie, ερευντητής σστο Institute of Political Studies, τονίζει ότι η Γροιλανδία έχει γίνει «σημείο καμπής στη μετάβαση από την κλασική γεωπολιτική στην Αρκτική γεωοικονομία», όπου η κυριαρχία συνδέεται όλο και περισσότερο με πόρους και τεχνολογία.
Ο Trump συνδέει το νησί με το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας Golden Dome (Χρυσός Θόλος) και με τη στρατηγική περιορισμού της Ρωσίας και της Κίνα
Γιατί ο Trump δεν θα υποχωρήσει
Για τον Trump, η Γροιλανδία δεν είναι αντικείμενο συμβολικής «εξαγοράς», αλλά εργαλείο για την επίδειξη αμερικανικής κυριαρχίας.
Η λογική του έχει πολλαπλά επίπεδα:
1. Στρατιωτικό: Έλεγχος της Αρκτικής και ενίσχυση της αντιπυραυλικής άμυνας.
2. Γεωοικονομικό: Πρόσβαση σε πόρους και διαδρόμους logistics.
3. Πολιτικό: Κινητοποίηση των ψηφοφόρων γύρω από την ιδέα μιας «σκληρής Αμερικής».
4. Συμμαχικό: Δοκιμή της πίστης της Ευρώπης.
Αμερικανοί αναλυτές, όπως αναφέρει η Anadolu Agency, επισημαίνουν ότι η ρητορική αυτή σκόπιμα θολώνει τα όρια του αποδεκτού, αναγκάζοντας τους συμμάχους να αντιδράσουν και να αναγνωρίσουν την ασυμμετρία ισχύος.
Ο Trump προκαλεί φόβο από τη Γαλλία μέχρι τη Σουηδία.
«Παγώνει» το εμπορικό deal - Αναζωπύρωση του πολέμου για τους δασμούς
Η απειλή του Σαββάτου (17/1) θα μπορούσε να εκτροχιάσει τις προκαταρκτικές συμφωνίες που είχε συνάψει ο Trump πέρυσι με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Μεγάλη Βρετανία.
Οι συμφωνίες περιλάμβαναν βασικούς δασμούς 15% στις εισαγωγές από την Ευρώπη και 10% στα περισσότερα βρετανικά προϊόντα.
«Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, όπως μου φαίνεται, είναι η απόφασή του να αντιμετωπίζει ορισμένες χώρες της ΕΕ διαφορετικά από άλλες», δήλωσε ο William Reinsch, ειδικός στο εμπόριο στο Center for Strategic and International Studies.
«Δεν εκπλήσσομαι… Είναι πολύ πιθανό να πείσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι είναι μάταιο να εγκρίνει τη συμφωνία εμπορίου με τις ΗΠΑ, αφού ο Trump ήδη την παρακάμπτει».
Ο Trump ανέφερε την Παρασκευή (16/1) γενικά την ιδέα επιβολής δασμών με αφορμή τη Γροιλανδία, χωρίς να επικαλεστεί νομική βάση.
Η γεωπολιτική χρήση των δασμών
Οι δασμοί έχουν γίνει το όπλο επιλογής του στην προσπάθεια να εξαναγκάσει τόσο αντιπάλους όσο και συμμάχους των ΗΠΑ να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις του.
Είπε αυτή την εβδομάδα ότι θα επιβάλει δασμούς 25% σε κάθε χώρα που συναλλάσσεται με το Ιράν, καθώς η χώρα καταστέλλει αντικυβερνητικές διαδηλώσεις, αν και δεν υπάρχει επίσημη τεκμηρίωση από τον Λευκό Οίκο για την πολιτική αυτή στον ιστότοπό του, ούτε πληροφορίες σχετικά με τη νομική εξουσία που θα χρησιμοποιούσε ο Trump.
Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έχει ακούσει επιχειρήματα σχετικά με τη νομιμότητα των εκτεταμένων δασμών του Trump, και οποιαδήποτε απόφαση από το ανώτατο δικαιοδοτικό όργανο των ΗΠΑ θα είχε σημαντικές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και στις προεδρικές εξουσίες στις ΗΠΑ.
Η αυξανόμενη παρουσία της Κίνας και της Ρωσίας καθιστά τη Γροιλανδία ζωτικής σημασίας για τα συμφέροντα ασφάλειας των ΗΠΑ, έχει δηλώσει ο Trump. Δανοί και άλλοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν επισημάνει ότι η Γροιλανδία καλύπτεται ήδη από το σύμφωνο συλλογικής ασφάλειας του ΝΑΤΟ.
Μια αμερικανική στρατιωτική βάση, η Pituffik Space Base, βρίσκεται ήδη στη Γροιλανδία, με περίπου 200 άτομα προσωπικό, και μια συμφωνία του 1951 επιτρέπει στις Ηνωμένες Πολιτείες να αναπτύξουν όσες δυνάμεις επιθυμούν στο δανικό έδαφος.
Αυτό έχει οδηγήσει πολλούς Ευρωπαίους αξιωματούχους στο συμπέρασμα ότι ο Trump παρακινείται περισσότερο από την επιθυμία να επεκτείνει το έδαφος των ΗΠΑ παρά από ανησυχίες ασφάλειας.
Οι Ευρωπαίοι δεν θα πρέπει να αντιδράσουν βιαστικά στην απειλή δασμών του Trump, δήλωσε ο Carsten Brzeski, επικεφαλής μακροοικονομικών αναλύσεων παγκοσμίως στην ING Research.
«Απλώς αγνοήστε το και περιμένετε να δείτε», είπε ο στο Reuters.
«Η Ευρώπη έχει δείξει ότι δεν θα δεχτεί τα πάντα, και έτσι οι δασμοί είναι στην πραγματικότητα ήδη ένα βήμα μπροστά σε σύγκριση με την απειλούμενη στρατιωτική εισβολή».
Οικονομική διάσταση: Ενεργειακός πόλεμος
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει μέτρα από διπλωματική πίεση έως συμβολική στρατιωτική παρουσία, αλλά αυτά είναι κυρίως ψυχολογικά.
Ο Ιταλός Υπουργός Άμυνας Guido Crosetto σατίρισε την ιδέα αποστολής «μίνι-σχηματισμού» στη Γροιλανδία για την γελοιότητά της.
Η Ευρώπη παραμένει ενεργειακά εξαρτημένη από τις ΗΠΑ, ιδίως στο LNG.
Έχει μειώσει την εξάρτηση από το ρωσικό αέριο, αλλά έχει δημιουργήσει νέα εξάρτηση από αμερικανικό LNG, πιο ακριβό και χρησιμο εργαλείο μόχλευσης της ισχύος των ΗΠΑ
Οι αποθήκες αερίου στην ΕΕ είναι γεμάτες μόνο κατά 50–60%, σύμφωνα με το διαχειριστή OFCE.
Αυτό καθιστά τον Trump ικανό να ασκεί πίεση ακόμη και χωρίς δασμούς: αρκεί η διαχείριση της ροής LNG.
Οι μικρές αλλαγές δρομολογίων μπορούν να προκαλέσουν διακοπή βιομηχανικής παραγωγής και πολιτική κρίση λόγω της εκτόξευσης του ενεργειακού κόστους.
Η Γροιλανδία για τον Trump δεν είναι απλά στόχος στρατιωτικός ή συμβολικός. Είναι εργαλείο για να δοκιμάσει την ανεξαρτησία της Ευρώπης, με μοχλό πολύ ισχυρότερο από οποιοδήποτε ευρωπαϊκό στρατιωτικό μέσο.
Η Ευρώπη βλέπει στον καθρέφτη τη δική της εξάρτηση — από τις ΗΠΑ, από την ενέργεια και από τις αυταπάτες στρατηγικής αυτονομίας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών