Εφιάλτης στα Στενά του Hormuz: Καταρρέει η διέλευση πλοίων, στον αέρα ο παγκόσμιος ενεργειακός εφοδιασμός

Η εμπορική ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Hormuz κατέρρευσε την Κυριακή στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων πέντε εβδομάδων, καθώς οι νέες στρατιωτικές επιθέσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, σε συνδυασμό με τις συνεχιζόμενες επιθέσεις κατά πλοίων, ενέτειναν τις ανησυχίες για την ασφάλεια σε μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές θαλάσσιες οδούς του κόσμου.
Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, μόλις έξι εμπορικά πλοία διέσχισαν την Κυριακή τα στρατηγικής σημασίας Στενά, με απενεργοποιημένους αναμεταδότες, καταγράφοντας τη χαμηλότερη ημερήσια κίνηση από τις αρχές Ιουνίου και αποτυπώνοντας την αυξανόμενη επιφυλακτικότητα των ναυτιλιακών εταιρειών.
Τα Στενά του Hormuz αποτελούν ζωτικής σημασίας πέρασμα για περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, ενώ μέσω αυτών πραγματοποιούνται και σημαντικές εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τις χώρες του Κόλπου.

Διέλευση στα τυφλά

Παρά την αισθητή μείωση της κίνησης, αρκετά πετρελαιοφόρα συνέχισαν να χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη διαδρομή.
Μεταξύ των πλοίων που εξήλθαν από τα Στενά ήταν το υπερδεξαμενόπλοιο Humanity, το οποίο μετέφερε περίπου δύο εκατομμύρια βαρέλια ιρανικού αργού πετρελαίου, καθώς και το δεξαμενόπλοιο Capetan Andreas, το οποίο μετέφερε περίπου 500.000 βαρέλια διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων από το Κουβέιτ.
Παράλληλα, τρία άδεια δεξαμενόπλοια εισήλθαν στον Περσικό Κόλπο προκειμένου να φορτώσουν νέα φορτία.
Τα περισσότερα πλοία απενεργοποίησαν τους πομποδέκτες του Συστήματος Αυτόματης Αναγνώρισης (AIS) κατά τη διέλευσή τους από τα Στενά, μια πρακτική που υιοθετείται ολοένα και συχνότερα σε περιοχές υψηλού κινδύνου, ώστε να μειώνεται η πιθανότητα στοχοποίησής τους.
Σύμφωνα με τα δημόσια διαθέσιμα στοιχεία παρακολούθησης πλοίων, κανένα δεξαμενόπλοιο μεταφοράς LNG δεν εισήλθε στα Στενά του Hormuz κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.
Ξεχωριστά, ένα δεξαμενόπλοιο της Abu Dhabi National Oil Company διέσχισε τα Στενά μεταξύ 10 και 12 Ιουλίου και πλέον κατευθύνεται προς το λιμάνι Dahej της Ινδίας.


Χάος και κλιμάκωση ΗΠΑ - Ιράν

Η πτώση της ναυτιλιακής δραστηριότητας ακολούθησε νέο γύρο αμερικανικών στρατιωτικών πληγμάτων κατά του Ιράν.
Η U.S. Central Command ανακοίνωσε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν δεκάδες ιρανικούς στρατιωτικούς στόχους χρησιμοποιώντας πυρομαχικά ακριβείας.
Από την πλευρά του, ο Donald Trump δήλωσε ότι η εμπορική ναυσιπλοΐα εξακολουθεί να διέρχεται ελεύθερα από τα Στενά του Ορμούζ.
Ωστόσο, το Ιράν επέμεινε ότι έχει κλείσει τη θαλάσσια οδό, υποστηρίζοντας ότι ένα πλοίο κινήθηκε σε μη εγκεκριμένη πορεία πριν δεχθεί επίθεση.
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν τη Δευτέρα ότι οι ναυτικές τους δυνάμεις ακινητοποίησαν δύο πλοία στα Στενά κατά τη διάρκεια της νύχτας, απενεργοποιώντας τα ηλεκτρονικά τους συστήματα, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψουν την ταυτότητά τους.

Στον αέρα ο παγκόσμιος ενεργειακός εφοδιασμός

Οι τελευταίες εξελίξεις έρχονται να προστεθούν σε εβδομάδες αυξημένης αστάθειας στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, όπου οι επανειλημμένες επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων έχουν ενισχύσει τους φόβους για σοβαρές διαταραχές στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.
Παρότι οι εξαγωγές πετρελαίου συνεχίζονται, οι ναυτιλιακές εταιρείες παραμένουν ιδιαίτερα επιφυλακτικές, καθώς το κόστος ασφάλισης, οι κίνδυνοι ασφαλείας και ο σχεδιασμός των δρομολογίων γίνονται ολοένα και πιο περίπλοκα.
Μια παρατεταμένη μείωση της κυκλοφορίας δεξαμενόπλοιων μέσω των Στενών,  θα μπορούσε να περιορίσει την παγκόσμια προσφορά ενέργειας, επηρεάζοντας ιδιαίτερα τις μεγάλες ασιατικές οικονομίες, όπως η Κίνα, η Ινδία, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές πετρελαίου και LNG από τον Περσικό Κόλπο.
Η σημαντική υποχώρηση της ναυτιλιακής κίνησης υποδηλώνει ότι οι ναυτιλιακές εταιρείες δίνουν πλέον προτεραιότητα στην ασφάλεια έναντι της τήρησης των χρονοδιαγραμμάτων, καθώς η στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης κλιμακώνεται.
Αν και καμία από τις δύο πλευρές δεν έχει διακόψει πλήρως την εμπορική ναυσιπλοΐα, η αβεβαιότητα ως προς τις συνθήκες ασφαλείας οδηγεί πολλούς πλοιοκτήτες και διαχειριστές στόλου στην αναβολή ταξιδιών, στην αλλαγή διαδρομών όπου αυτό είναι εφικτό και στον περιορισμό της διέλευσης από το στενό θαλάσσιο πέρασμα.
Για τις διεθνείς ενεργειακές αγορές, ο άμεσος αντίκτυπος παραμένει μέχρι στιγμής διαχειρίσιμος, καθώς οι εξαγωγές συνεχίζονται. Ωστόσο, εάν η στρατιωτική αντιπαράθεση ενταθεί ή αυξηθούν οι επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων, οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να μεταφραστούν γρήγορα σε υψηλότερα ναύλα, αυξημένα ασφάλιστρα μεταφοράς και νέα έντονη μεταβλητότητα στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Νέο ράλι στις τιμές του πετρελαίου

Το πετρέλαιο Brent ενισχύθηκε κατά περίπου 4% τη Δευτέρα, φτάνοντας κοντά στα 79 δολάρια το βαρέλι και βάζοντας τέλος σε ένα διήμερο πτωτικό σερί, καθώς οι νέες πυραυλικές επιθέσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου αναζωπύρωσαν τις ανησυχίες για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Hormuz. 
Οι τιμές του πετρελαίου έχουν ανακάμψει από την προηγούμενη εβδομάδα, καθώς η αναζωπύρωση των εχθροπραξιών ανέτρεψε μέρος των απωλειών που είχαν σημειωθεί μετά την προσωρινή συμφωνία αποκλιμάκωσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, η οποία είχε δημιουργήσει προσδοκίες για αύξηση της προσφοράς ενέργειας από τη Μέση Ανατολή.
Η τελευταία κλιμάκωση έχει περιορίσει τις ελπίδες για επανέναρξη της διπλωματικής διαδικασίας.
Η Τεχεράνη επιμένει ότι η Ουάσιγκτον θα πρέπει πρώτα να τηρήσει τις προηγούμενες δεσμεύσεις της σχετικά με την ελεύθερη διέλευση από τα Στενά και την εξομάλυνση των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου, προτού οι δύο πλευρές επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

www.bankingnews.gr