Phoenix Capital: Το πιο καυτό trade στον κόσμο είναι χτισμένο πάνω σε ψεύτικο χρήμα - Η κατάρρευση πλησιάζει

Το κυρίαρχο επενδυτικό αφήγημα των τελευταίων τριών ετών δεν είναι άλλο από την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Από την παρουσίαση του ChatGPT από την OpenAI τον Νοέμβριο του 2022, η Wall Street οικοδόμησε ένα εντυπωσιακό bull market με επίκεντρο την AI. Σύμφωνα με την Phoenix Capital Research, οι μετοχές που σχετίζονται με την AI έχουν συμβάλει περίπου στο 75% των συνολικών κερδών της αγοράς, στο 80% της αύξησης των εταιρικών κερδών και σχεδόν στο 95% των κεφαλαιουχικών δαπανών.
Με απλά λόγια, η αγορά έχει στοιχηματίσει σχεδόν τα πάντα σε ένα και μόνο αφήγημα.

Tα πρώτα ρήγματα

Όπως αναφέρει σε σημείωμά της η Phoenix Capital, η πρώτη σοβαρή προειδοποίηση ήρθε από τον ίδιο τον CEO της OpenAI, Sam Altman, ο οποίος τον Αύγουστο του 2025 παραδέχθηκε δημόσια ότι η επανάσταση της AI παρουσιάζει χαρακτηριστικά φούσκας, παρόμοιας με εκείνη της dot-com περιόδου.
Μια τέτοια δήλωση θεωρείται εξαιρετικά ασυνήθιστη, δεδομένου ότι προέρχεται από τον άνθρωπο που βρίσκεται στο επίκεντρο της τεχνολογικής έκρηξης. Όταν ο ίδιος ο “πρωταγωνιστής” μιλά για φούσκα, οι αγορές οφείλουν να ακούσουν προσεκτικά.
Έκτοτε, η δυναμική των μετοχών της λεγόμενης “Magnificent 7” – με αιχμή τη Microsoft, τη Nvidia και τη Alphabet – παρουσιάζει σαφή επιβράδυνση. Οι ίδιες αυτές εταιρείες, που επενδύουν πάνω από 400 δισ. δολάρια ετησίως στην ανάπτυξη υποδομών AI, έχουν κινηθεί πλάγια τους τελευταίους μήνες, με τεχνικές ενδείξεις που προκαλούν ανησυχία.

Ανάπτυξη ή λογιστική ανακύκλωση;

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το φαινόμενο των λεγόμενων «κυκλικών συμφωνιών». Σύμφωνα με την Phoenix Capital, μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες επενδύουν δισεκατομμύρια σε πελάτες τους, οι οποίοι στη συνέχεια χρησιμοποιούν τα ίδια κεφάλαια για να αγοράσουν υπηρεσίες ή εξοπλισμό από τους αρχικούς επενδυτές.
Η Microsoft επένδυσε 13 δισ. δολάρια στην OpenAI, με σημαντικό μέρος των χρημάτων να κατευθύνεται στις υπηρεσίες Azure. Παράλληλα, η Nvidia είχε ανακοινώσει συμφωνία 100 δισ. δολαρίων, η οποία θα κατευθυνόταν σε αγορές των δικών της επεξεργαστών.
Πρόκειται ουσιαστικά για έναν κλειστό κύκλο κεφαλαίων, ο οποίος διογκώνει τεχνητά τη ζήτηση και δημιουργεί την εικόνα εκρηκτικής ανάπτυξης. Όμως, όπως επισημαίνεται, ένα τέτοιο μοντέλο δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί διατηρήσιμο σε βάθος χρόνου.

Μαζικός δανεισμός παρά τα ιστορικά κέρδη

Το δεύτερο ανησυχητικό στοιχείο αφορά τον αυξανόμενο δανεισμό. Παρά το γεγονός ότι οι επτά μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες παράγουν συνολικά πάνω από 600 δισ. δολάρια σε λειτουργικά κέρδη, το 2025 προχώρησαν σε εκδόσεις χρέους ύψους 121 δισ. δολαρίων.
Η Alphabet ανακοίνωσε μάλιστα πρόθεση έκδοσης ομολόγων διάρκειας έως και 100 ετών.
Γιατί εταιρείες με τόσο ισχυρές ταμειακές ροές καταφεύγουν σε αυξημένο δανεισμό για να χρηματοδοτήσουν την AI; Το ερώτημα αυτό ενισχύει την αίσθηση ότι η αγορά βρίσκεται σε φάση υπερβολής, όπου η επιδίωξη ανάπτυξης υπερβαίνει τη χρηματοοικονομική πειθαρχία.

Το στοίχημα του 1 τρισ. δολαρίων

Στο επίκεντρο του αφηγήματος βρίσκεται η OpenAI, η οποία αποτιμάται – σύμφωνα με εκτιμήσεις – κοντά στο 1 τρισ. δολάρια, με έσοδα περίπου 20 δισ. δολάρια. Παράλληλα, πληροφορίες θέλουν τη Nvidia να αποσύρει τη δέσμευση για τη συμφωνία των 100 δισ., ενώ η SoftBank δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει τη συμμετοχή της σε νέο γύρο χρηματοδότησης.
Όταν οι βασικοί χρηματοδότες εμφανίζονται επιφυλακτικοί, το μήνυμα προς την αγορά είναι σαφές.



Η Phoenix Capital εκτιμά ότι, δεδομένου πως η AI αποτέλεσε τον βασικό μοχλό ανόδου της Wall Street, μια ενδεχόμενη αποσυμπίεση της «φούσκας» δεν θα περιοριστεί στον κλάδο της τεχνολογίας. Αντίθετα, ενδέχεται να επηρεάσει συνολικά τις αγορές, ιδίως αν αποδειχθεί ότι μεγάλο μέρος της ανάπτυξης στηρίχθηκε σε κυκλικές ροές κεφαλαίων και επιθετικό δανεισμό.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν η τεχνητή νοημοσύνη θα αλλάξει τον κόσμο. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η αγορά έχει ήδη προεξοφλήσει ένα ιδανικό μέλλον που ίσως αποδειχθεί λιγότερο λαμπρό από όσο υποθέτει.