Η άνοδος των τιμών των καυσίμων έχει αρχίσει να διαχέεται βαθιά στις αμερικανικές αλυσίδες εφοδιασμού, προκαλώντας νέες επιβαρύνσεις στις μεταφορές και δημιουργώντας έναν ακόμη μηχανισμό πληθωριστικών πιέσεων
Tην ώρα που το οικονομικό κόστος του πολέμου με το Ιράν αρχίζει να περνά όλο και πιο έντονα στην αμερικανική οικονομία και στις τσέπες των καταναλωτών, ο Donald Trump επιλέγει ξανά την πολεμική σημειολογία και την αυτοπροβολή.
Σε νέα ανάρτησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται ως άλλος ...Leonidas από την ταινία «300», συνοδευόμενος από την επαναλαμβανόμενη φράση «I am no longer a kind person!» – «Δεν είμαι πλέον καλός άνθρωπος!».
Η εικόνα παραπέμπει ευθέως στον Σπαρτιάτη βασιλιά της κινηματογραφικής υπερπαραγωγής «300», μιας ταινίας που έχει προκαλέσει εδώ και χρόνια έντονες αντιδράσεις για τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζει τους Πέρσες. Η συγκεκριμένη πολεμική αισθητική έχει, άλλωστε, χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν σε εικόνες και memes που παρουσίαζαν τον Trump ως Σπαρτιάτη πολεμιστή.
Πίσω όμως από την επικοινωνιακή εικόνα του «πολεμιστή προέδρου», η πραγματική οικονομία στέλνει πολύ λιγότερο ηρωικά μηνύματα.
H σκληρή πραγματικότητα για τον Trump
Έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ και Ισραήλ με το Ιράν, η άνοδος των τιμών των καυσίμων έχει αρχίσει να διαχέεται βαθιά στις αμερικανικές αλυσίδες εφοδιασμού, προκαλώντας νέες επιβαρύνσεις στις μεταφορές και δημιουργώντας έναν ακόμη μηχανισμό πληθωριστικών πιέσεων.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς ο δείκτης τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE) στις ΗΠΑ αυξήθηκε τον Ιούλιο κατά 3,7% σε ετήσια βάση, περισσότερο από όσο ανέμεναν οι αναλυτές, ενισχύοντας μάλιστα τις εκτιμήσεις ότι η Federal Reserve μπορεί να χρειαστεί να προχωρήσει σε νέα αύξηση των επιτοκίων.
Οι μεταφορές ακριβαίνουν – και ο λογαριασμός φτάνει στον καταναλωτή
Αμερικανοί λιανέμποροι, βιομηχανίες και μικρές επιχειρήσεις πληρώνουν πλέον ιδιαίτερα αυξημένες προσαυξήσεις καυσίμων – fuel surcharges – για τη μεταφορά των προϊόντων τους, καθώς ο πόλεμος έχει αυξήσει το ενεργειακό κόστος.
Όμως, σύμφωνα με έρευνα του Reuters, το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην κάλυψη του ακριβότερου πετρελαίου.
Υπάρχουν ενδείξεις ότι ορισμένες μεγάλες εταιρείες μεταφορών εισπράττουν από τις συγκεκριμένες χρεώσεις ποσά μεγαλύτερα από την πραγματική αύξηση του ενεργειακού τους κόστους, μετατρέποντας την ενεργειακή κρίση σε πρόσθετη πηγή κερδοφορίας.
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η σιδηροδρομική Union Pacific.
Κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026, η εταιρεία εισέπραξε από προσαυξήσεις καυσίμων 91,1 εκατ. δολάρια περισσότερα από όσα κατέβαλε για καύσιμα.
Το αποτέλεσμα ήταν να ενισχυθούν τα κέρδη της κατά 83,2 εκατ. δολάρια ή κατά 14 σεντς ανά μετοχή.
Η Union Pacific απαντά ότι οι προσαυξήσεις καυσίμων αποτελούν μέρος του συνολικού κόστους που διαπραγματεύεται με τους πελάτες της και έναν από τους παράγοντες που εκείνοι λαμβάνουν υπόψη όταν επιλέγουν τις υπηρεσίες της.
Ωστόσο, τα στοιχεία έχουν αναζωπυρώσει μια παλιά διαμάχη στην αμερικανική αγορά: κατά πόσο οι λεγόμενες «fuel surcharges» εξακολουθούν πράγματι να αντανακλούν το κόστος των καυσίμων ή έχουν εξελιχθεί σε έναν επιπλέον μηχανισμό αύξησης των εσόδων.
UPS και FedEx: Οι χρεώσεις υπερδιπλασιάστηκαν
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εξέλιξη στις ταχυμεταφορές.
Τον Αύγουστο του 2021, όταν η μέση τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ βρισκόταν στα 3,35 δολάρια το γαλόνι, η UPS επέβαλλε προσαύξηση καυσίμου περίπου 9% πάνω στη βασική τιμή αποστολής ενός συνηθισμένου δέματος.
Σήμερα, σύμφωνα με ανάλυση της AFS Logistics που επικαλείται το Reuters, η αντίστοιχη επιβάρυνση έχει φτάσει στο 24,25% για την UPS και στο 23,75% για τη FedEx.
Πρόκειται δηλαδή για ποσοστά υπερδιπλάσια σε σχέση με το 2021.
Οι δύο εταιρείες κυριαρχούν στην αγορά των αποστολών στις ΗΠΑ, γεγονός που περιορίζει σημαντικά τη διαπραγματευτική δυνατότητα των πελατών τους.
Η UPS υποστηρίζει ότι οι εισπράξεις από τις προσαυξήσεις είχαν μόνο «μέτρια» καθαρή επίδραση στα λειτουργικά της κέρδη, ενώ η FedEx αναφέρει ότι δεν αποτέλεσαν σημαντικό παράγοντα για το προσαρμοσμένο λειτουργικό αποτέλεσμα της εταιρείας.
Καμία από τις δύο, ωστόσο, δεν έδωσε συγκεκριμένη εξήγηση για το γιατί τα ποσοστά των προσαυξήσεων έχουν αυξηθεί τόσο δραματικά.
Για σύγκριση, η αυστηρά ρυθμιζόμενη αμερικανική ταχυδρομική υπηρεσία, US Postal Service, επέβαλε τον Απρίλιο την πρώτη δική της έκτακτη επιβάρυνση λόγω καυσίμων, ύψους 8% στα περισσότερα δέματα.
Από τους σιδηροδρόμους στις θαλάσσιες μεταφορές
Η κατάσταση δεν περιορίζεται στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι πολεμικές αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές και στο παγκόσμιο εμπόριο έχουν περάσει και στις θαλάσσιες μεταφορές, όπου εταιρείες επιβάλλουν έκτακτες προσαυξήσεις και αυξάνουν τους ναύλους.
Σύμφωνα με στοιχεία της VesselBot, ενώ το κόστος των ναυτιλιακών καυσίμων αυξήθηκε περίπου 30% μέσα στο 2026, οι προσαυξήσεις καυσίμων στις μεταφορές εμπορευματοκιβωτίων εκτινάχθηκαν έως και 75%.
«Μετά τον Μάρτιο αυτές οι χρεώσεις εξερράγησαν», σημείωσε ο διευθύνων σύμβουλος της VesselBot, Constantine Komodromos.
Κερδισμένη από το περιβάλλον αυτό εμφανίζεται και η A.P. Moller-Maersk, η οποία ανακοίνωσε προσαρμοσμένα κέρδη 3 δισ. δολαρίων για το δεύτερο τρίμηνο, σχεδόν 1 δισ. υψηλότερα από τις εκτιμήσεις των αναλυτών και έναντι 2,3 δισ. δολαρίων έναν χρόνο νωρίτερα.
Ο επικεφαλής της Maersk, Vincent Clerc, μάλιστα, χαρακτήρισε «ανταγωνιστικό πλεονέκτημα» την ικανότητα της εταιρείας να προσαρμόζει ταχύτερα τις τιμές της σε σχέση με τους ανταγωνιστές της.
Από τον πόλεμο στη μάχη με τον πληθωρισμό
Και κάπως έτσι σχηματίζεται ένας κύκλος που απέχει πολύ από τις πολεμικές εικόνες του Trump στα social media.
Ο πόλεμος προκαλεί αναταραχή στις αγορές ενέργειας.
Τα ακριβότερα καύσιμα αυξάνουν το κόστος των μεταφορών.
Οι εταιρείες προσθέτουν νέες επιβαρύνσεις – σε ορισμένες περιπτώσεις σημαντικά μεγαλύτερες από την ίδια την αύξηση των καυσίμων. Οι επιχειρήσεις μετακυλίουν το κόστος στις τιμές των προϊόντων τους και, στο τέλος της αλυσίδας, ο λογαριασμός φτάνει στον καταναλωτή.
Το Reuters επισημαίνει ότι σχεδόν το 43% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου προέρχεται πλέον από περιοχές που επηρεάζονται από πολεμικές συγκρούσεις ή σοβαρή γεωπολιτική αστάθεια, γεγονός που συντηρεί την αβεβαιότητα γύρω από τις τιμές ενέργειας.
Ταυτόχρονα, η συνέχιση της κρίσης στα Στενά του Hormuz εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τις διεθνείς ενεργειακές αγορές, ενώ η αμερικανική κυβέρνηση επιχειρεί παράλληλα να εξασφαλίσει νέες πηγές πετρελαίου, μεταξύ άλλων μέσω της Βενεζουέλας, σε μια εμφανή προσπάθεια σταθεροποίησης των τιμών της βενζίνης ενόψει και των ενδιάμεσων εκλογών.
Έτσι, την ώρα που ο Donald Trump αυτοπαρουσιάζεται ως σύγχρονος Leonidas, η αμερικανική οικονομία αρχίζει να μετρά έναν διαφορετικό απολογισμό του πολέμου: ακριβότερη ενέργεια, υψηλότερες μεταφορικές χρεώσεις, αυξημένα κόστη για τις επιχειρήσεις και νέα πίεση στις τιμές.
Και για τα αμερικανικά νοικοκυριά, το ερώτημα δεν είναι πλέον ποιος εμφανίζεται ως νικητής στις εικόνες των social media, αλλά πόσο θα κοστίσει τελικά ο πόλεμος στο ταμείο του σούπερ μάρκετ και στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
www.bankingnews.gr
Σε νέα ανάρτησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται ως άλλος ...Leonidas από την ταινία «300», συνοδευόμενος από την επαναλαμβανόμενη φράση «I am no longer a kind person!» – «Δεν είμαι πλέον καλός άνθρωπος!».
Η εικόνα παραπέμπει ευθέως στον Σπαρτιάτη βασιλιά της κινηματογραφικής υπερπαραγωγής «300», μιας ταινίας που έχει προκαλέσει εδώ και χρόνια έντονες αντιδράσεις για τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζει τους Πέρσες. Η συγκεκριμένη πολεμική αισθητική έχει, άλλωστε, χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν σε εικόνες και memes που παρουσίαζαν τον Trump ως Σπαρτιάτη πολεμιστή.
Πίσω όμως από την επικοινωνιακή εικόνα του «πολεμιστή προέδρου», η πραγματική οικονομία στέλνει πολύ λιγότερο ηρωικά μηνύματα.
H σκληρή πραγματικότητα για τον Trump
Έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ και Ισραήλ με το Ιράν, η άνοδος των τιμών των καυσίμων έχει αρχίσει να διαχέεται βαθιά στις αμερικανικές αλυσίδες εφοδιασμού, προκαλώντας νέες επιβαρύνσεις στις μεταφορές και δημιουργώντας έναν ακόμη μηχανισμό πληθωριστικών πιέσεων.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς ο δείκτης τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE) στις ΗΠΑ αυξήθηκε τον Ιούλιο κατά 3,7% σε ετήσια βάση, περισσότερο από όσο ανέμεναν οι αναλυτές, ενισχύοντας μάλιστα τις εκτιμήσεις ότι η Federal Reserve μπορεί να χρειαστεί να προχωρήσει σε νέα αύξηση των επιτοκίων.
Οι μεταφορές ακριβαίνουν – και ο λογαριασμός φτάνει στον καταναλωτή
Αμερικανοί λιανέμποροι, βιομηχανίες και μικρές επιχειρήσεις πληρώνουν πλέον ιδιαίτερα αυξημένες προσαυξήσεις καυσίμων – fuel surcharges – για τη μεταφορά των προϊόντων τους, καθώς ο πόλεμος έχει αυξήσει το ενεργειακό κόστος.
Όμως, σύμφωνα με έρευνα του Reuters, το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην κάλυψη του ακριβότερου πετρελαίου.
Υπάρχουν ενδείξεις ότι ορισμένες μεγάλες εταιρείες μεταφορών εισπράττουν από τις συγκεκριμένες χρεώσεις ποσά μεγαλύτερα από την πραγματική αύξηση του ενεργειακού τους κόστους, μετατρέποντας την ενεργειακή κρίση σε πρόσθετη πηγή κερδοφορίας.
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η σιδηροδρομική Union Pacific.
Κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026, η εταιρεία εισέπραξε από προσαυξήσεις καυσίμων 91,1 εκατ. δολάρια περισσότερα από όσα κατέβαλε για καύσιμα.
Το αποτέλεσμα ήταν να ενισχυθούν τα κέρδη της κατά 83,2 εκατ. δολάρια ή κατά 14 σεντς ανά μετοχή.
Η Union Pacific απαντά ότι οι προσαυξήσεις καυσίμων αποτελούν μέρος του συνολικού κόστους που διαπραγματεύεται με τους πελάτες της και έναν από τους παράγοντες που εκείνοι λαμβάνουν υπόψη όταν επιλέγουν τις υπηρεσίες της.
Ωστόσο, τα στοιχεία έχουν αναζωπυρώσει μια παλιά διαμάχη στην αμερικανική αγορά: κατά πόσο οι λεγόμενες «fuel surcharges» εξακολουθούν πράγματι να αντανακλούν το κόστος των καυσίμων ή έχουν εξελιχθεί σε έναν επιπλέον μηχανισμό αύξησης των εσόδων.
UPS και FedEx: Οι χρεώσεις υπερδιπλασιάστηκαν
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εξέλιξη στις ταχυμεταφορές.
Τον Αύγουστο του 2021, όταν η μέση τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ βρισκόταν στα 3,35 δολάρια το γαλόνι, η UPS επέβαλλε προσαύξηση καυσίμου περίπου 9% πάνω στη βασική τιμή αποστολής ενός συνηθισμένου δέματος.
Σήμερα, σύμφωνα με ανάλυση της AFS Logistics που επικαλείται το Reuters, η αντίστοιχη επιβάρυνση έχει φτάσει στο 24,25% για την UPS και στο 23,75% για τη FedEx.
Πρόκειται δηλαδή για ποσοστά υπερδιπλάσια σε σχέση με το 2021.
Οι δύο εταιρείες κυριαρχούν στην αγορά των αποστολών στις ΗΠΑ, γεγονός που περιορίζει σημαντικά τη διαπραγματευτική δυνατότητα των πελατών τους.
Η UPS υποστηρίζει ότι οι εισπράξεις από τις προσαυξήσεις είχαν μόνο «μέτρια» καθαρή επίδραση στα λειτουργικά της κέρδη, ενώ η FedEx αναφέρει ότι δεν αποτέλεσαν σημαντικό παράγοντα για το προσαρμοσμένο λειτουργικό αποτέλεσμα της εταιρείας.
Καμία από τις δύο, ωστόσο, δεν έδωσε συγκεκριμένη εξήγηση για το γιατί τα ποσοστά των προσαυξήσεων έχουν αυξηθεί τόσο δραματικά.
Για σύγκριση, η αυστηρά ρυθμιζόμενη αμερικανική ταχυδρομική υπηρεσία, US Postal Service, επέβαλε τον Απρίλιο την πρώτη δική της έκτακτη επιβάρυνση λόγω καυσίμων, ύψους 8% στα περισσότερα δέματα.
Από τους σιδηροδρόμους στις θαλάσσιες μεταφορές
Η κατάσταση δεν περιορίζεται στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι πολεμικές αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές και στο παγκόσμιο εμπόριο έχουν περάσει και στις θαλάσσιες μεταφορές, όπου εταιρείες επιβάλλουν έκτακτες προσαυξήσεις και αυξάνουν τους ναύλους.
Σύμφωνα με στοιχεία της VesselBot, ενώ το κόστος των ναυτιλιακών καυσίμων αυξήθηκε περίπου 30% μέσα στο 2026, οι προσαυξήσεις καυσίμων στις μεταφορές εμπορευματοκιβωτίων εκτινάχθηκαν έως και 75%.
«Μετά τον Μάρτιο αυτές οι χρεώσεις εξερράγησαν», σημείωσε ο διευθύνων σύμβουλος της VesselBot, Constantine Komodromos.
Κερδισμένη από το περιβάλλον αυτό εμφανίζεται και η A.P. Moller-Maersk, η οποία ανακοίνωσε προσαρμοσμένα κέρδη 3 δισ. δολαρίων για το δεύτερο τρίμηνο, σχεδόν 1 δισ. υψηλότερα από τις εκτιμήσεις των αναλυτών και έναντι 2,3 δισ. δολαρίων έναν χρόνο νωρίτερα.
Ο επικεφαλής της Maersk, Vincent Clerc, μάλιστα, χαρακτήρισε «ανταγωνιστικό πλεονέκτημα» την ικανότητα της εταιρείας να προσαρμόζει ταχύτερα τις τιμές της σε σχέση με τους ανταγωνιστές της.
Από τον πόλεμο στη μάχη με τον πληθωρισμό
Και κάπως έτσι σχηματίζεται ένας κύκλος που απέχει πολύ από τις πολεμικές εικόνες του Trump στα social media.
Ο πόλεμος προκαλεί αναταραχή στις αγορές ενέργειας.
Τα ακριβότερα καύσιμα αυξάνουν το κόστος των μεταφορών.
Οι εταιρείες προσθέτουν νέες επιβαρύνσεις – σε ορισμένες περιπτώσεις σημαντικά μεγαλύτερες από την ίδια την αύξηση των καυσίμων. Οι επιχειρήσεις μετακυλίουν το κόστος στις τιμές των προϊόντων τους και, στο τέλος της αλυσίδας, ο λογαριασμός φτάνει στον καταναλωτή.
Το Reuters επισημαίνει ότι σχεδόν το 43% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου προέρχεται πλέον από περιοχές που επηρεάζονται από πολεμικές συγκρούσεις ή σοβαρή γεωπολιτική αστάθεια, γεγονός που συντηρεί την αβεβαιότητα γύρω από τις τιμές ενέργειας.
Ταυτόχρονα, η συνέχιση της κρίσης στα Στενά του Hormuz εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τις διεθνείς ενεργειακές αγορές, ενώ η αμερικανική κυβέρνηση επιχειρεί παράλληλα να εξασφαλίσει νέες πηγές πετρελαίου, μεταξύ άλλων μέσω της Βενεζουέλας, σε μια εμφανή προσπάθεια σταθεροποίησης των τιμών της βενζίνης ενόψει και των ενδιάμεσων εκλογών.
Έτσι, την ώρα που ο Donald Trump αυτοπαρουσιάζεται ως σύγχρονος Leonidas, η αμερικανική οικονομία αρχίζει να μετρά έναν διαφορετικό απολογισμό του πολέμου: ακριβότερη ενέργεια, υψηλότερες μεταφορικές χρεώσεις, αυξημένα κόστη για τις επιχειρήσεις και νέα πίεση στις τιμές.
Και για τα αμερικανικά νοικοκυριά, το ερώτημα δεν είναι πλέον ποιος εμφανίζεται ως νικητής στις εικόνες των social media, αλλά πόσο θα κοστίσει τελικά ο πόλεμος στο ταμείο του σούπερ μάρκετ και στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών