ΙΟΒΕ: Ανάπτυξη 1,8% το 2026 και 1,9% το 2027 – Πρόβλεψη για πληθωρισμό στο 4%

Το ΙΟΒΕ εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί με ρυθμό 1,8% το 2026, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί στο 4%.
Για το 2027, ο οργανισμός αναθεωρεί ελαφρώς προς τα κάτω την πρόβλεψή του για την ανάπτυξη, στο 1,9% από 2% προηγουμένως, εκτιμώντας παράλληλα ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα εξακολουθήσουν να είναι ισχυρές, με τον δείκτη τιμών να αυξάνεται κατά 3%.
Η εικόνα που περιγράφει είναι σαφώς δυσμενέστερη στο πεδίο του πληθωρισμού, ενώ επισημαίνει ότι η απόκλιση των τιμών στην Ελλάδα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης εξακολουθεί να εδραιώνεται.
Σύμφωνα με την τριμηνιαία έκθεση του ΙΟΒΕ, η απασχόληση αναμένεται να διατηρήσει την ανθεκτικότητά της και το 2026. Την ίδια στιγμή, το ονομαστικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών ενισχύεται σταδιακά, χάρη στις αυξήσεις του κατώτατου και του μέσου μισθού, καθώς και στην εφαρμογή φορολογικών ελαφρύνσεων από τις αρχές του έτους. Για την ανεργία, οι προβλέψεις κάνουν λόγο για υποχώρηση στο 8,6% το 2026 και περαιτέρω μείωση στο 7,8% το 2027.
Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας πλησιάζει στην ολοκλήρωσή του, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των διαθέσιμων πόρων του NextGenerationEU (NGEU) αναμένεται να έχει απορροφηθεί έως το τέλος του 2026, μετά και την υποβολή του τελικού αιτήματος πληρωμής τον Σεπτέμβριο. Ταυτόχρονα, οι εθνικοί πόροι του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) έχουν αυξηθεί σταθερά τα τελευταία χρόνια, με το σχετικό κονδύλι να έχει υπερδιπλασιαστεί σε σύγκριση με το 2019. Η εξέλιξη αυτή συμβάλλει, σε έναν βαθμό, στην κάλυψη του κενού που θα προκύψει μετά την ολοκλήρωση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).
Σε αυτό το περιβάλλον, το ΙΟΒΕ τοποθετεί την αύξηση των επενδύσεων στο 6,2% για το 2026, ενώ για το 2027 προβλέπει επιβράδυνση του ρυθμού ανόδου στο 5,1%.
Παράλληλα, η χρηματοδότηση των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών από το τραπεζικό σύστημα εξακολουθεί να κινείται σε υψηλά επίπεδα, παρά την ήπια επιβράδυνση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης. Επιπλέον, καταγράφεται ενίσχυση των εισροών άμεσων ξένων επενδύσεων (ΑΞΕ), στοιχείο που στηρίζει τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Ισχυρή η τουριστική δραστηριότητα

Ο τουρισμός εξακολουθεί να παρουσιάζει ισχυρή πορεία το 2026, καθώς οι ταξιδιωτικές εισπράξεις αυξάνονται με αισθητά ταχύτερο ρυθμό σε σχέση με τις αφίξεις. Μάλιστα, σε πραγματικούς όρους, τα έσοδα έχουν ξεπεράσει τα αντίστοιχα επίπεδα του 2025. Για το 2027, το ΙΟΒΕ εκτιμά ότι οι τουριστικές εισπράξεις θα παραμείνουν περίπου στα ίδια επίπεδα σε πραγματικούς όρους.
Οι κίνδυνοι για την οικονομία
- Περαιτέρω επιδείνωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή: Μια ενδεχόμενη επέκταση ή παράταση των πολεμικών συγκρούσεων στην περιοχή θα μπορούσε να προκαλέσει νέα άνοδο του ενεργειακού κόστους. Μια τέτοια εξέλιξη θα ενίσχυε τις πληθωριστικές πιέσεις και θα παρέτεινε τη διάρκειά τους, ενώ θα μπορούσε να οδηγήσει σε διατήρηση αυστηρότερης νομισματικής πολιτικής για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Το αποτέλεσμα θα ήταν υψηλότερο κόστος χρηματοδότησης και επιβάρυνση των προοπτικών για τις επενδύσεις.
- Δημοσιονομικές πιέσεις και πολιτική αβεβαιότητα στην Ευρώπη: Η επιβάρυνση των δημόσιων οικονομικών σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, σε συνδυασμό με το ενδεχόμενο πολιτικής αστάθειας, ενδέχεται να διευρύνει τα spreads δανεισμού και να ανακόψει την περαιτέρω θεσμική ενοποίηση της Ευρωζώνης.
- Επίμονα υψηλότερος πληθωρισμός στην Ελλάδα: Εάν οι τιμές στη χώρα εξακολουθήσουν να αυξάνονται με ταχύτερο ρυθμό από ό,τι κατά μέσο όρο στην Ευρωζώνη, θα περιοριστούν οι δυνατότητες οικονομικής σύγκλισης και θα πληγεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.
- Επιβράδυνση των μεταρρυθμίσεων λόγω εκλογών: Η είσοδος στην προεκλογική περίοδο ενόψει των εκλογών του 2027 ενδέχεται να περιορίσει την ταχύτητα υλοποίησης του μεταρρυθμιστικού προγράμματος.
- Καθυστερήσεις στην αξιοποίηση επενδυτικών πόρων: Τυχόν προβλήματα στην απορρόφηση ή στην αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) και του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) θα μπορούσαν να περιορίσουν τη δυναμική των επενδύσεων.

Οι παράγοντες που μπορούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη

- Ευκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση: Παρά την αύξηση των επιτοκίων, η ισχυρή πιστωτική επέκταση και οι αυξημένες εισροές άμεσων ξένων επενδύσεων διευρύνουν τις διαθέσιμες πηγές χρηματοδότησης. Επιπλέον, τα χαμηλότερα spreads σε σύγκριση με άλλες χώρες της ΕΕ δημιουργούν ευνοϊκότερες συνθήκες για τη συνέχιση των ιδιωτικών επενδύσεων, κυρίως σε τομείς με υψηλότερη παραγωγικότητα.
- Ενίσχυση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων: Η αναθεωρημένη μορφή του ΠΔΕ παρέχει τη δυνατότητα περαιτέρω αύξησης της επενδυτικής δραστηριότητας.
- Θετικές επιδράσεις από τον τουρισμό: Η διατήρηση της ισχυρής πορείας των τουριστικών εισπράξεων, οι οποίες αυξάνονται πολύ ταχύτερα από τις αφίξεις, θα μπορούσε να οδηγήσει σε υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης από αυτούς που προβλέπει το βασικό σενάριο. Αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσω των πολλαπλασιαστικών επιδράσεων του τουρισμού σε άλλους τομείς της οικονομίας, όπως η εστίαση, οι μεταφορές, το εμπόριο και οι κατασκευές, τόσο σε τοπικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.
- Νέες ευκαιρίες από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό: Οι διαπραγματεύσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 (MFF 2028-2034), σε συνδυασμό με την αναθεωρημένη διάρθρωση των πόρων της ευρωπαϊκής πολιτικής Συνοχής, προσφέρουν στην Ελλάδα τη δυνατότητα να προετοιμάσει εγκαίρως ολοκληρωμένα σχέδια χρηματοδότησης. Στόχος είναι η διαμόρφωση ενός συνεκτικού προγράμματος επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων, με έμφαση και στην περιφερειακή ανάπτυξη.
- Περαιτέρω αναβαθμίσεις της πιστοληπτικής αξιολόγησης: Νέες αναβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας, μετά τις πρόσφατες αξιολογήσεις από τη Moody’s και τη Scope, θα μπορούσαν να συμβάλουν σε περαιτέρω μείωση του spread στο κόστος δανεισμού και να ενισχύσουν την ελκυστικότητα της χώρας για επενδύσεις.

www.bankingnews.gr