Σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις πραγματοποιούνται ήδη ή προγραμματίζονται στη Γερμανία και τη Σουηδία, ενώ το 2027 ακολουθούν η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Ελβετία και η Πολωνία
Η Ευρώπη εισέρχεται σε έναν 18μηνο εκλογικό κύκλο, ο οποίος θα μπορούσε να επιταχύνει τη μετατόπιση της ηπείρου από το πολιτικό κέντρο προς την πατριωτική δεξιά - καθώς το πρώτο φαίνεται να καταρρέει υπό την πίεση των οικονομικών και γεωπολιτικών εξελίξεων.
Σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις πραγματοποιούνται ήδη ή προγραμματίζονται στη Γερμανία και τη Σουηδία, ενώ το 2027 ακολουθούν η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Ελβετία και η Πολωνία.
Πρόκειται για μια περίοδο που μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τον πολιτικό προσανατολισμό της Ευρώπης, η οποία αναμένεται να πραγματοποιήσει σημαντική στροφή.
Η πολιτική μετατόπιση δεν έρχεται από το πουθενά.
Τροφοδοτείται από τη συσσωρευμένη κοινωνική δυσαρέσκεια απέναντι στις πολιτικές των Βρυξελλών: τη διαχείριση της μαζικής μετανάστευσης, την υποχώρηση της κοινωνικής συνοχής, την αύξηση της εγκληματικότητας σε αρκετές ευρωπαϊκές κοινωνίες, αλλά και τις πολιτικές που, σύμφωνα με τους επικριτές τους, επιτάχυναν την αποβιομηχάνιση της Ευρώπης.
Την ίδια στιγμή, η ευρωπαϊκή βιομηχανία βρίσκεται αντιμέτωπη με την ολοένα ισχυρότερη κινεζική πίεση.
Η Κίνα, αξιοποιώντας το χαμηλότερο κόστος παραγωγής και την κρατική στήριξη της βιομηχανίας της, κατακτά ολοένα μεγαλύτερα μερίδια της ευρωπαϊκής αγοράς, μεταξύ άλλων και στον κρίσιμο τομέα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων.
Όλα αυτά, σύμφωνα με τον Andrzej Szczepaniak, εκτελεστικό διευθυντή της Nomura International στο Λονδίνο, αποτελούν «τους σπόρους της πολιτικής αλλαγής».
Η εκτίμησή του είναι σαφής: «Η πολιτική στην Ευρώπη μετατοπίζεται περισσότερο προς τα δεξια...».
Και, σύμφωνα με τον ίδιο, τα δεξιά κόμματα είναι σε θέση να καταγράψουν σημαντικά κέρδη τους επόμενους 18 μήνες στη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ελβετία αλλά και τη Βρετανία.
Οι αγορές δεν φοβούνται πλέον
Εδώ βρίσκεται ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εξέλιξη.
Πριν από πέντε χρόνια, οι χρηματοπιστωτικές αγορές πιθανότατα θα αντιμετώπιζαν με πολύ μεγαλύτερη ανησυχία την προοπτική μιας Ευρώπης που θα στρεφόταν προς τα δεξιά.
Σήμερα, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει.
Ο λόγος είναι ότι τα πατριωτικά κόμματα εμφανίζονται πλέον, σε αρκετές περιπτώσεις, πολύ πιο δημοσιονομικά υπεύθυνα από ό,τι στο παρελθόν.
Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι η Ιταλίδα πρωθυπουργός Giorgia Meloni.
Για τις αγορές, η Meloni έχει εξελιχθεί σε πρότυπο για το πώς ένα λαϊκιστικό δεξιό κόμμα μπορεί να κυβερνήσει: να διατηρεί δημοσιονομική πειθαρχία και να αποδεικνύει στους επενδυτές ότι μπορεί να κυβερνήσει υπεύθυνα, ενώ ταυτόχρονα δίνει ιδιαίτερο βάρος στη μετανάστευση, την κοινωνία, την εθνική ταυτότητα και τις πολιτισμικές συγκρούσεις, ικανοποιώντας τη βάση των ψηφοφόρων του.

Μάλιστα, η μεγάλη αλλαγή στη στάση των αγορών είναι ότι πλέον δεν φοβούνται τόσο την άνοδο της δεξιάς όσο φοβούνται την επιστροφή μιας δημοσιονομικά επιθετικής αριστεράς.
Ο λόγος είναι απλός: τα αριστερά λαϊκιστικά κόμματα τείνουν να προτείνουν αυξημένες δημόσιες δαπάνες, οι οποίες συχνά χρηματοδοτούνται με περισσότερο δανεισμό ή υψηλότερη φορολογία.
Σε οικονομίες που ήδη παρουσιάζουν ασθενή ανάπτυξη, μια τέτοια πολιτική μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω την κατάσταση.

Από τη Γερμανία ξεκινά το ντόμινο της ανατροπής
Η Γερμανία είναι πιθανό να αποτελέσει το πρώτο μεγάλο πεδίο πολιτικής ανατροπής.
Σύμφωνα με τον Szczepaniak, η Alternative für Deutschland (AfD) έχει πλέον ξεπεράσει το CDU/CSU του καγκελάριου Friedrich Merz στις εθνικές δημοσκοπήσεις.
Ιδιαίτερα κρίσιμες θεωρούνται οι εκλογές στη Σαξονία-Άνχαλτ στις 6 Σεπτεμβρίου.
Η AfD εμφανίζεται να κινείται περίπου στο 42%, γεγονός που θα μπορούσε να την φέρει κοντά στη δημιουργία της πρώτης κυβέρνησης AfD σε επίπεδο γερμανικού κρατιδίου.
Αν τα αποτελέσματα των τριών κρατιδιακών εκλογών του Σεπτεμβρίου είναι ιδιαίτερα κακά για τον κυβερνητικό συνασπισμό, η πολιτική επιβίωση του Merz μπορεί να τεθεί υπό αμφισβήτηση.
Ο Szczepaniak θεωρεί μάλιστα πιθανότερη την αντικατάσταση του καγκελάριου παρά την προκήρυξη πρόωρων εθνικών εκλογών, καθώς τόσο το CDU/CSU όσο και το SPD κινδυνεύουν να χάσουν ακόμη περισσότερες έδρες προς την AfD.
Η δεινή οικονομική κατάσταση κρίση της Γερμανίας ενισχύει αυτή την πολιτική αντίδραση.
Παρά τα κυβερνητικά μέτρα τόνωσης και την εκτόξευση των δημοσίων δαπανών — το λεγόμενη «δημοσιονομικό μπαζούκα»— η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει αδύναμη.
Οι ψηφοφόροι αναζητούν μια οικονομική αλλαγή πορείας και μια νέα πολιτική ηγεσία που θα θεωρούν πιο αποτελεσματική και πιο κοντά στην πραγματικότητα.

Γαλλία: το μεγάλο στοίχημα
Στη Γαλλία, οι αγορές φαίνεται να προετοιμάζονται ολοένα περισσότερο για το ενδεχόμενο η Marine Le Pen να ακολουθήσει το μοντέλο Meloni: δημοσιονομική συγκράτηση, αλλά σκληρότερη πολιτική στη μετανάστευση και στα ζητήματα εθνικής και πολιτισμικής ταυτότητας.
Απέναντι σε αυτό το μοντέλο βρίσκεται η αριστερά του Jean-Luc Mélenchon, η οποία τάσσεται υπέρ υψηλότερων δαπανών και ακόμη και της ακύρωσης μέρους του γαλλικού χρέους. Σύμφωνα με τον Szczepaniak, μια τέτοια πολιτική θα μπορούσε να προκαλέσει απότομη διεύρυνση των spreads των γαλλικών ομολόγων.
Όποιος διαδεχθεί τον Emmanuel Macron θα παραλάβει μια εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση.
Το γαλλικό χρέος προς το ΑΕΠ αναμένεται να εκτιναχθεί στο 120% το 2027, ενώ ο πολιτικός κατακερματισμός καθιστά δυσκολότερες τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την επανεκκίνηση της ανάπτυξης και τη μείωση του πρωτογενούς ελλείμματος.
Γι' αυτό ο Szczepaniak εμφανίζεται πιο απαισιόδοξος για τη Γαλλία από ό,τι για τη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία.
Η Ευρώπη ενώπιον μίας ιστορικής πολιτικής αλλαγής
Το ευρύτερο μήνυμα είναι ότι η ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή βρίσκεται μπροστά σε μια πραγματική αλλαγή ισορροπιών.
Η άνοδος της πατριωτικής δεξιάς δεν αποτελεί πλέον περιθωριακό φαινόμενο.
Σε ολοένα περισσότερες χώρες, τα κόμματα αυτά διεκδικούν την εξουσία, όχι απλώς την είσοδό τους στο κοινοβούλιο.
Και το ακόμη σημαντικότερο: οι αγορές δεν φαίνεται να αντιμετωπίζουν πλέον αυτή την εξέλιξη ως οικονομική καταστροφή.
Η εμπειρία της Meloni έχει λειτουργήσει ως προηγούμενο.
Η δεξιά μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να συνδυάσει δημοσιονομική πειθαρχία με σκληρότερη πολιτική στα ζητήματα μετανάστευσης, ασφάλειας, εθνικής ταυτότητας και πολιτισμού.

Έτσι, οι επόμενοι 18 μήνες δεν είναι απλώς ένας ακόμη εκλογικός κύκλος.
Μπορεί να είναι το χρονικό διάστημα μέσα στο οποίο η Ευρώπη θα αλλάξει πολιτικό τιμόνι.
Από τις Βρυξέλλες μέχρι το Βερολίνο, το Παρίσι, τη Μαδρίτη, τη Βαρσοβία και τη Ρώμη, οι ψηφοφόροι θα κληθούν να αποφασίσουν αν θέλουν περισσότερη από την ίδια πολιτική ή μια διαφορετική κατεύθυνση.
Και αυτή τη φορά, η οικονομία, η μετανάστευση, η ασφάλεια, η βιομηχανική παρακμή και η εθνική κυριαρχία δεν θα είναι ξεχωριστές συζητήσεις.
Θα αποτελέσουν το ίδιο πολιτικό ερώτημα.
Και αν οι σημερινές τάσεις επιβεβαιωθούν, οι επόμενοι 18 μήνες μπορεί να είναι εκείνοι που θα δώσουν στην πατριωτική δεξιά το τιμόνι της Ευρώπης.
www.bankingnews.gr
Σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις πραγματοποιούνται ήδη ή προγραμματίζονται στη Γερμανία και τη Σουηδία, ενώ το 2027 ακολουθούν η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Ελβετία και η Πολωνία.
Πρόκειται για μια περίοδο που μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τον πολιτικό προσανατολισμό της Ευρώπης, η οποία αναμένεται να πραγματοποιήσει σημαντική στροφή.
Η πολιτική μετατόπιση δεν έρχεται από το πουθενά.
Τροφοδοτείται από τη συσσωρευμένη κοινωνική δυσαρέσκεια απέναντι στις πολιτικές των Βρυξελλών: τη διαχείριση της μαζικής μετανάστευσης, την υποχώρηση της κοινωνικής συνοχής, την αύξηση της εγκληματικότητας σε αρκετές ευρωπαϊκές κοινωνίες, αλλά και τις πολιτικές που, σύμφωνα με τους επικριτές τους, επιτάχυναν την αποβιομηχάνιση της Ευρώπης.
Την ίδια στιγμή, η ευρωπαϊκή βιομηχανία βρίσκεται αντιμέτωπη με την ολοένα ισχυρότερη κινεζική πίεση.
Η Κίνα, αξιοποιώντας το χαμηλότερο κόστος παραγωγής και την κρατική στήριξη της βιομηχανίας της, κατακτά ολοένα μεγαλύτερα μερίδια της ευρωπαϊκής αγοράς, μεταξύ άλλων και στον κρίσιμο τομέα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων.
Όλα αυτά, σύμφωνα με τον Andrzej Szczepaniak, εκτελεστικό διευθυντή της Nomura International στο Λονδίνο, αποτελούν «τους σπόρους της πολιτικής αλλαγής».
Η εκτίμησή του είναι σαφής: «Η πολιτική στην Ευρώπη μετατοπίζεται περισσότερο προς τα δεξια...».
Και, σύμφωνα με τον ίδιο, τα δεξιά κόμματα είναι σε θέση να καταγράψουν σημαντικά κέρδη τους επόμενους 18 μήνες στη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ελβετία αλλά και τη Βρετανία.
France, Toluna-Harris poll:
— Europe Elects (@EuropeElects) August 24, 2026
Presidential run-off election
Le Pen (RN-PfE): 68% (+1)
Mélenchon (LFI-LEFT): 32% (-1)
Le Pen (RN-PfE): 55% (+3)
Philippe (HOR-RE): 45% (-3)
Le Pen (RN-PfE): 57% (+3)
Attal (RE-RE): 43% (-3)
+/- vs. 25-27 May 2026
Fieldwork: 18-19 August 2026… pic.twitter.com/vvUtpkIyiR
Οι αγορές δεν φοβούνται πλέον
Εδώ βρίσκεται ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εξέλιξη.
Πριν από πέντε χρόνια, οι χρηματοπιστωτικές αγορές πιθανότατα θα αντιμετώπιζαν με πολύ μεγαλύτερη ανησυχία την προοπτική μιας Ευρώπης που θα στρεφόταν προς τα δεξιά.
Σήμερα, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει.
Ο λόγος είναι ότι τα πατριωτικά κόμματα εμφανίζονται πλέον, σε αρκετές περιπτώσεις, πολύ πιο δημοσιονομικά υπεύθυνα από ό,τι στο παρελθόν.
Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι η Ιταλίδα πρωθυπουργός Giorgia Meloni.
Για τις αγορές, η Meloni έχει εξελιχθεί σε πρότυπο για το πώς ένα λαϊκιστικό δεξιό κόμμα μπορεί να κυβερνήσει: να διατηρεί δημοσιονομική πειθαρχία και να αποδεικνύει στους επενδυτές ότι μπορεί να κυβερνήσει υπεύθυνα, ενώ ταυτόχρονα δίνει ιδιαίτερο βάρος στη μετανάστευση, την κοινωνία, την εθνική ταυτότητα και τις πολιτισμικές συγκρούσεις, ικανοποιώντας τη βάση των ψηφοφόρων του.

Μάλιστα, η μεγάλη αλλαγή στη στάση των αγορών είναι ότι πλέον δεν φοβούνται τόσο την άνοδο της δεξιάς όσο φοβούνται την επιστροφή μιας δημοσιονομικά επιθετικής αριστεράς.
Ο λόγος είναι απλός: τα αριστερά λαϊκιστικά κόμματα τείνουν να προτείνουν αυξημένες δημόσιες δαπάνες, οι οποίες συχνά χρηματοδοτούνται με περισσότερο δανεισμό ή υψηλότερη φορολογία.
Σε οικονομίες που ήδη παρουσιάζουν ασθενή ανάπτυξη, μια τέτοια πολιτική μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω την κατάσταση.

Από τη Γερμανία ξεκινά το ντόμινο της ανατροπής
Η Γερμανία είναι πιθανό να αποτελέσει το πρώτο μεγάλο πεδίο πολιτικής ανατροπής.
Σύμφωνα με τον Szczepaniak, η Alternative für Deutschland (AfD) έχει πλέον ξεπεράσει το CDU/CSU του καγκελάριου Friedrich Merz στις εθνικές δημοσκοπήσεις.
Ιδιαίτερα κρίσιμες θεωρούνται οι εκλογές στη Σαξονία-Άνχαλτ στις 6 Σεπτεμβρίου.
Η AfD εμφανίζεται να κινείται περίπου στο 42%, γεγονός που θα μπορούσε να την φέρει κοντά στη δημιουργία της πρώτης κυβέρνησης AfD σε επίπεδο γερμανικού κρατιδίου.
Αν τα αποτελέσματα των τριών κρατιδιακών εκλογών του Σεπτεμβρίου είναι ιδιαίτερα κακά για τον κυβερνητικό συνασπισμό, η πολιτική επιβίωση του Merz μπορεί να τεθεί υπό αμφισβήτηση.
Ο Szczepaniak θεωρεί μάλιστα πιθανότερη την αντικατάσταση του καγκελάριου παρά την προκήρυξη πρόωρων εθνικών εκλογών, καθώς τόσο το CDU/CSU όσο και το SPD κινδυνεύουν να χάσουν ακόμη περισσότερες έδρες προς την AfD.
Η δεινή οικονομική κατάσταση κρίση της Γερμανίας ενισχύει αυτή την πολιτική αντίδραση.
Παρά τα κυβερνητικά μέτρα τόνωσης και την εκτόξευση των δημοσίων δαπανών — το λεγόμενη «δημοσιονομικό μπαζούκα»— η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει αδύναμη.
Οι ψηφοφόροι αναζητούν μια οικονομική αλλαγή πορείας και μια νέα πολιτική ηγεσία που θα θεωρούν πιο αποτελεσματική και πιο κοντά στην πραγματικότητα.

Γαλλία: το μεγάλο στοίχημα
Στη Γαλλία, οι αγορές φαίνεται να προετοιμάζονται ολοένα περισσότερο για το ενδεχόμενο η Marine Le Pen να ακολουθήσει το μοντέλο Meloni: δημοσιονομική συγκράτηση, αλλά σκληρότερη πολιτική στη μετανάστευση και στα ζητήματα εθνικής και πολιτισμικής ταυτότητας.
Απέναντι σε αυτό το μοντέλο βρίσκεται η αριστερά του Jean-Luc Mélenchon, η οποία τάσσεται υπέρ υψηλότερων δαπανών και ακόμη και της ακύρωσης μέρους του γαλλικού χρέους. Σύμφωνα με τον Szczepaniak, μια τέτοια πολιτική θα μπορούσε να προκαλέσει απότομη διεύρυνση των spreads των γαλλικών ομολόγων.
Όποιος διαδεχθεί τον Emmanuel Macron θα παραλάβει μια εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση.
Το γαλλικό χρέος προς το ΑΕΠ αναμένεται να εκτιναχθεί στο 120% το 2027, ενώ ο πολιτικός κατακερματισμός καθιστά δυσκολότερες τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την επανεκκίνηση της ανάπτυξης και τη μείωση του πρωτογενούς ελλείμματος.
Γι' αυτό ο Szczepaniak εμφανίζεται πιο απαισιόδοξος για τη Γαλλία από ό,τι για τη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία.
?️ Intentions de vote au premier tour de l’élection présidentielle 2027 - @harrisint_fr
— Présidentielle 2027 ?? (@Cap2027_) August 24, 2026
▪️M. Le Pen - 35% (=) ✅
▪️J-L. Mélenchon - 16% (=) ✅
▪️E. Philippe - 14% (=)
▪️R. Glucksmann - 10% (-0,5)
▪️G. Attal - 8% (=)
▪️B. Retailleau - 6% (-1)
▪️M. Tondelier - 3% (+1)… pic.twitter.com/H3BG768OAN
Η Ευρώπη ενώπιον μίας ιστορικής πολιτικής αλλαγής
Το ευρύτερο μήνυμα είναι ότι η ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή βρίσκεται μπροστά σε μια πραγματική αλλαγή ισορροπιών.
Η άνοδος της πατριωτικής δεξιάς δεν αποτελεί πλέον περιθωριακό φαινόμενο.
Σε ολοένα περισσότερες χώρες, τα κόμματα αυτά διεκδικούν την εξουσία, όχι απλώς την είσοδό τους στο κοινοβούλιο.
Και το ακόμη σημαντικότερο: οι αγορές δεν φαίνεται να αντιμετωπίζουν πλέον αυτή την εξέλιξη ως οικονομική καταστροφή.
Η εμπειρία της Meloni έχει λειτουργήσει ως προηγούμενο.
Η δεξιά μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να συνδυάσει δημοσιονομική πειθαρχία με σκληρότερη πολιτική στα ζητήματα μετανάστευσης, ασφάλειας, εθνικής ταυτότητας και πολιτισμού.

Έτσι, οι επόμενοι 18 μήνες δεν είναι απλώς ένας ακόμη εκλογικός κύκλος.
Μπορεί να είναι το χρονικό διάστημα μέσα στο οποίο η Ευρώπη θα αλλάξει πολιτικό τιμόνι.
Από τις Βρυξέλλες μέχρι το Βερολίνο, το Παρίσι, τη Μαδρίτη, τη Βαρσοβία και τη Ρώμη, οι ψηφοφόροι θα κληθούν να αποφασίσουν αν θέλουν περισσότερη από την ίδια πολιτική ή μια διαφορετική κατεύθυνση.
Και αυτή τη φορά, η οικονομία, η μετανάστευση, η ασφάλεια, η βιομηχανική παρακμή και η εθνική κυριαρχία δεν θα είναι ξεχωριστές συζητήσεις.
Θα αποτελέσουν το ίδιο πολιτικό ερώτημα.
Και αν οι σημερινές τάσεις επιβεβαιωθούν, οι επόμενοι 18 μήνες μπορεί να είναι εκείνοι που θα δώσουν στην πατριωτική δεξιά το τιμόνι της Ευρώπης.
AfD is the only hope for Germany https://t.co/6ONn1LOipE
— Elon Musk (@elonmusk) August 19, 2026
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών